Cần các quy định cụ thể hơn về cai nghiện ma túy

(PLVN) - Chính sách, pháp luật về công tác phòng, chống và cai nghiện ma túy luôn được Đảng, Nhà nước quan tâm đã đi vào cuộc sống và được đổi mới toàn diện từ nhận thức đến triển khai, đa dạng hóa các mô hình. 
Cần các quy định cụ thể hơn về cai nghiện ma túy Tại một cơ sở cai nghiện

Tuy nhiên, còn có những vấn đề bất cập trong một số văn bản pháp luật và khó khăn trong thực tiễn triển khai như tình hình người sử dụng ma túy vẫn diễn biến phức tạp, gia tăng cả về số lượng, tính chất và mức độ; tội phạm về ma túy ngày càng tinh vi và khó kiểm soát hơn. Ông Nguyễn Xuân Lập, Cục trưởng Cục Phòng, chống tệ nạn xã hội (Bộ LĐTB&XH) mới đây đã có cuộc trao đổi với báo chí về vấn đề này.

Thưa Cục trưởng, ông có thể cho biết tình hình tệ nạn ma túy tại Việt Nam hiện nay?

- Sử dụng trái phép chất ma túy là hành vi nguy hiểm, ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự, an toàn xã hội và sự phát triển giống nòi. Vấn đề người sử dụng, lạm dụng và lệ thuộc vào các chất ma túy đang diễn biến theo chiều hướng phức tạp, khó kiểm soát. Tại Việt Nam, những năm gần đây, nhiều vụ bắt giữ lên tới cả tấn ma túy, trong đó, xuất hiện nhiều loại ma túy mới, có những chất mà ngay lần sử dụng đầu tiên đã có thể bị hoang tưởng, ảo giác, loạn thần, mất khả năng kiểm soát hành vi, dẫn tới tự sát, giết người.

Theo Cơ quan Phòng chống tội phạm và ma túy của Liên Hợp quốc (UNODC), vấn đề lạm dụng ma túy diễn biến ngày càng phức tạp, số người sử dụng chất kích thích dạng Amphetamine (ATS), chất hướng thần, gây ảo giác đang gia tăng mạnh, đặc biệt tại khu vực các nước Châu Á. 

Tại Việt Nam, tính đến 15/12/2019, cả nước có 246.500 người nghiện có hồ sơ quản lý, trong đó có 38.244 người đang cai nghiện bắt buộc trong các cơ sở cai nghiện ma túy; gần 80% có sử dụng ATS và chất hướng thần mới. Đặc biệt, tại một số địa phương, tỷ lệ người nghiện sử dụng ATS và chất hướng thần rất cao (Đồng Nai 87%, Đà Nẵng 85%, Trà Vinh 90,7 %). Ngoài ma túy truyền thống, ATS thì các loại ma túy khác như cần sa, “cỏ Mỹ”... xuất hiện ngày càng nhiều.

Ông Nguyễn Xuân Lập, Cục trưởng Cục Phòng, chống tệ nạn xã hội (Bộ LĐTB&XH) 

Trước thực trạng trên, công tác phòng, chống và cai nghiện ma túy của nước ta đang gặp những khó khăn gì, thưa ông?

- Có thể khẳng định, chính sách, pháp luật về cai nghiện của Chính phủ đã hết sức rõ ràng quyết liệt với nhiều giải pháp đồng bộ, từng bước theo chuẩn quốc tế về điều trị nghiện, trong đó, coi công tác điều trị cai nghiện là một trong những nhiệm vụ quan trọng của cả hệ thống chính trị. Tuy nhiên, lĩnh vực này còn không ít khó khăn, phức tạp. Ở một số nơi, cấp ủy, chính quyền địa phương vẫn có quan điểm phải đưa hết người nghiện vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; chưa thống nhất về quan điểm giữa người có hành vi sử dụng trái phép chất ma túy và người nghiện ma túy.

Hiện các cơ sở cai nghiện bắt buộc được xây dựng đã nhiều năm nhưng chưa được nâng cấp, sửa chữa, cải tạo để phù hợp với yêu cầu trong tình hình mới; công tác cai nghiện ma túy tại gia đình và cộng đồng hiệu quả chưa cao, do người nghiện và gia đình họ không tự giác khai báo và đăng ký cai nghiện, không hợp tác với chính quyền; nhiều địa phương chưa quan tâm bố trí kinh phí cho công tác cai nghiện tại cộng đồng; cán bộ Tổ công tác cai nghiện tại xã, phường, thị trấn chủ yếu là kiêm nhiệm, không có chuyên môn, chưa được tập huấn, đào tạo bài bản.

Bên cạnh đó, chính sách pháp luật liên quan còn nhiều điểm chưa thống nhất. Cụ thể, Luật Xử lý vi phạm hành chính (XLVPHC) quy định, cơ quan xử lý hành chính phải chứng minh vi phạm hành chính, tức là phải xác định tình trạng nghiện. Thực tế rất khó xác định hoặc không xác định được tình trạng nghiện vì người nghiện không hợp tác trong việc khai báo các triệu chứng, đặc biệt là ma túy tổng hợp; Luật hiện hành không quy định việc tạm giữ người để theo dõi, làm xét nghiệm, xác định tình trạng nghiện.

Luật XLVPHC còn quy định người nghiện ma túy không có nơi cư trú ổn định thì bị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc. Thực tế thì việc xác định nơi cư trú ổn định là vấn đề khó khăn, các địa phương áp dụng khác nhau (như đến nhà xác định 3 lần vắng mặt thì kết luận là không nơi cư trú; sang địa bàn xã, phường khác sử dụng ma túy thì xác định là không có nơi cư trú....), đặc biệt là các tỉnh phía Nam, gần 100% người được đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc là người không có nơi cư trú ổn định.

Luật Phòng, chống ma túy giao cho UBND cấp xã tổ chức cai nghiện ma túy tại gia đình, cai nghiện ma túy tại cộng đồng. Trong khi tại cấp xã, điều kiện cơ sở vật chất, con người còn khó khăn, mà cai nghiện ma túy đòi hỏi chuyên môn cao, do vậy quy định này không phù hợp mang tính hình thức, không hiệu quả, nhiều địa phương không thực hiện.

Quy định về quản lý sau cai tại cơ sở cai nghiện ma túy  theo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống ma túy năm 2008 là hình thức, kéo dài thời gian cai nghiện bắt buộc, nhưng lại do Chủ tịch UBND cấp huyện quyết định, điều này chưa phù hợp với Hiến pháp năm 2013.

Hiện, Bộ Công an đang xây dựng Dự án Luật Phòng, chống ma túy. Ông có thể cho biết, quan điểm của Cục Phòng, chống tệ nạn xã hội liên quan đến sửa đổi pháp luật về ma túy cụ thể như thế nào?

- Qua khảo sát thực tiễn, đánh giá pháp luật và công tác thi hành pháp luật về phòng, chống tệ nạn ma túy và pháp luật liên quan, chúng tôi thấy cần thiết phải sửa đổi căn bản, toàn diện pháp luật hiện hành, từ quan điểm chính sách đến các biện pháp xử lý, quản lý, can thiệp phục hồi đối với người sử dụng trái phép chất ma túy, người nghiện ma túy. 

Bám sát những nội dung cơ bản đã được định hướng, chỉ đạo của Bộ Chính trị tại Chỉ thị số 36-CT/TW ngày 16/8/2019, chúng tôi đề xuất sửa đổi, bổ sung một số vấn đề trong Dự thảo Luật Phòng, chống ma túy, như sau:

Thứ nhất, cần phân biệt khái niệm: “Hành vi sử dụng ma túy” và “tình trạng nghiện ma tuý”. “Hành vi nghiện ma túy” được quy định tại khoản 1, 2 Điều 103 Luật Xử lý vi phạm hành chính; khái niệm “tội phạm ma túy” và “tình trạng nghiện ma túy” quy định tại khoản 8 Điều 2 Luật Phòng, chống ma túy (năm 2008). Trên cơ sở đó, đề ra các biện pháp can thiệp phù hợp đối với từng trường hợp cụ thể.

Theo định nghĩa, nghiện ma tuý là tình trạng “người sử dụng chất ma tuý, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần và bị lệ thuộc vào các chất này”. Như vậy, tình trạng nghiện là tình trạng sinh lý của cơ thể, không phải là hành vi vi phạm pháp luật, mà hành vi sử dụng trái phép chất ma túy mới là hành vi vi phạm pháp luật.

Thứ hai, nghiện ma túy là quá trình sử dụng chất ma túy, can thiệp sớm bằng biện pháp giáo dục hành vi giúp người sử dụng trái phép chất ma túy nâng cao nhận thức từ bỏ hành vi sử dụng ma túy và là biện pháp dự phòng nghiện hiệu quả.

Thứ ba, can thiệp dự phòng nghiện ma túy và cai nghiện ma túy có mối quan hệ mật thiết, hoạt động có tính chuyên môn kỹ thuật cao, đòi hỏi đội ngũ cán bộ được chuyên nghiệp hóa và là một dịch vụ công do Nhà nước giữ vai trò chủ đạo.

Về mục điều trị, cai nghiện ma túy cần quy định cụ thể đối tượng là người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi trở lên, với các biện pháp: (a) Cai nghiện tự nguyện; (b) Cai nghiện bắt buộc. Đối tượng, trình tự, thủ tục lập hồ sơ và thẩm quyền quyết định được thực hiện theo pháp luật về xử lý vi phạm hành chính.

Xin cảm ơn ông!

Đông Hòa
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Tin “hot” giải trí ngày 25/10: Thuỷ Tiên công khai số tiền kêu gọi chạm mốc 150 tỷ đồng

Tin “hot” giải trí ngày 25/10: Thuỷ Tiên công khai số tiền kêu gọi chạm mốc 150 tỷ đồng
(PLVN) - Thuỷ Tiên công khai số tiền kêu gọi chạm mốc 150 tỷ đồng, thông báo cụ thể kế hoạch cứu trợ miền Trung; Trung Quân và Denis Đặng hoàn thành tâm nguyện cuối cùng của chiến sĩ hy sinh trong vụ sạt lở ở Quảng Trị; kẹt ở Mỹ, Hương Tràm đau lòng khi không thể về quê chịu tang bạn, cứu trợ lũ lụt; Thúy Diễm bức xúc vì bị so sánh với Thủy Tiên về cách làm từ thiện;...


Bản tin Y tế: Giao mùa và những bệnh về đường hô hấp là “kẻ thù” của trẻ nhỏ

Bản tin Y tế: Giao mùa và những bệnh về đường hô hấp là “kẻ thù” của trẻ nhỏ
(PLVN) - Thời điểm giao mùa thu - đông có điều kiện thời tiết thay đổi thất thường lúc nắng gắt, lúc mưa nhiều và lúc gió lạnh là môi trường lý tưởng để virus phát triển, gây bệnh cho con người, đặc biệt là trẻ nhỏ. Vậy những bệnh nào trẻ thường hay mắc vào thời điểm này. Hãy cùng theo dõi Bản tin Y tế.

Triển lãm “Being an Artist”- góc nhìn cuộc sống muôn màu

Triển lãm “Being an Artist”- góc nhìn cuộc sống muôn màu
(PLVN) - Triển lãm “Being an Artist” với 17 tác phẩm nghệ thuật đến từ 10 họa sỹ trẻ. đang diễn ra tại Tranquil Books (Trần Hưng Đạo, Hà Nội). Sau hơn 3 tháng chuẩn bị và lên ý tưởng, “Being An Artist” mang tới cho người xem nhiều xúc cảm thú vị. Nhìn đời qua từng lăng kính khác biệt, qua những tác phẩm tại triển lãm, mỗi tác giả trẻ lại kể cho công chúng yêu nghệ thuật cách nhìn cuộc sống riêng của mình.

Kiểm tra đường dây truyền tải bị ảnh hưởng bởi bão lũ

Kiểm tra đường dây truyền tải bị ảnh hưởng bởi bão lũ
(PLVN) - Đoàn lãnh đạo Tổng công ty truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT) đã  có cuộc trao quà, hỗ trợ nhân dân miền Trung khắc phục hậu quả mưa lũ, đồng thời kiểm tra các vị trí đường dây truyền tải điện bị ảnh hưởng bởi mưa bão.

119 người chết, 19 người vẫn đang mất tích vì mưa lũ

119 người chết, 19 người vẫn đang mất tích vì mưa lũ
(PLVN) - Số liệu thống kê của Ban Chỉ đạo Trung ương về Phòng chống thiên tai cho thấy những thiệu hại nặng nề do mưa lũ mà các tỉnh miền Trung đang phải gánh chịu, trong khi bão số 8 chỉ còn cách đất liền từ Hà Tĩnh đến Quảng Trị khoảng 410km về phía Đông và sẽ đổ bộ vào khoảng sáng sớm 26/10, còn áp thấp nhiệt đới đã mạnh thành bão số 9.
Bán con dâu mới cưới, “cha con” gã buôn người lĩnh án

Bán con dâu mới cưới, “cha con” gã buôn người lĩnh án

(PLVN) - Với dáng vẻ bảnh bao, nổi bật so với nhiều thanh niên trai tráng ở địa phương, gã buôn người đã vờ yêu rồi hỏi cưới con gái nhà lành, mục đích lừa bán họ sang Trung Quốc lấy tiền. Sau khi bán con dâu mới cưới, “cha con” gã buôn người phải trả giá…

Việt Nam chữa khỏi 1.051 bệnh nhân mắc Covid-19

Việt Nam chữa khỏi 1.051 bệnh nhân mắc Covid-19
(PLVN) - Bản tin sáng ngày 25/10, của Ban Chỉ đạo Quốc gia cho biết không có thêm ca mắc Covid-19 mới. Đến nay đã bước sang ngày thứ 53 Việt Nam không ghi nhận ca mắc Covid-19 mới ở cộng đồng và đã chữa khỏi 1.051 bệnh nhân.

Mastercard, IDEMIA và MatchMove thí điểm thẻ sinh trắc học vân tay tại châu Á

Mastercard, IDEMIA và MatchMove thí điểm thẻ sinh trắc học vân tay tại châu Á
(PLVN) - Mastercard vừa hợp tác với IDEMIA - doanh nghiệp hàng đầu thế giới về nhận dạng tăng cường (Augmented Identity) và MatchMove - công ty fintech có trụ sở tại Singapore để thí điểm lần đầu tại châu Á thẻ sinh trắc học sử dụng dấu vân tay để ủy quyền thực hiện giao dịch tại các thiết bị đầu cuối.
Câu chuyện nhạc Ráp và tuyên ngôn của giới trẻ Việt

Câu chuyện nhạc Ráp và tuyên ngôn của giới trẻ Việt

(PLVN) - Xưa nay, trong tâm trí nhiều người, nhạc Rap luôn được coi là “nhí nhố”- chỉ dành cho bọn trẻ nổi loạn. Bởi ở đó ẩn chứa sự trẻ trung, tự do, dám nghĩ dám làm, với những quan điểm, lối sống của giới trẻ vào từng câu Rap. Rồi một ngày, với sự xuất hiện của hai chương trình là King of Rap và Rap Việt, đã giúp nhạc Rap tiến gần hơn với khán giả cả nước, cũng như khẳng định được “sân chơi” riêng trong gu âm nhạc đa sắc hôm nay…

Ấn Độ có thể đối mặt với thảm họa kép về y tế

Ấn Độ có thể đối mặt với thảm họa kép về y tế
(PLVN) - Một cảnh tượng quen thuộc lại đang diễn ra tại miền Bắc Ấn Độ. Khói đốt rơm rạ từ các cánh đồng tạo nên những đám khói lớn mịt mù bay đến nhiều thành phố, thị trấn và vượt qua cả lãnh thổ các bang. Tập quán đốt rơm rạ trên cánh đồng chuẩn bị cho mùa vụ tiếp theo là một trong những lý do chính dẫn đến ô nhiễm thường niên tại Ấn Độ, thường diễn ra vào mỗi mùa Đông.

Hành trình “niềm tin” phía sau những số phận

Hành trình “niềm tin” phía sau những số phận
(PLVN) - Những người khuyết tật sinh ra vốn dĩ đã chịu nhiều thiệt thòi, bất hạnh và cần đến một nghị lực lớn trong cuộc sống. Nhưng, ít ai nhắc đến những “hiệp sĩ” đằng sau lưng họ, những người không kém phần dũng cảm và hy sinh…

Du lịch Việt: Không chỉ giảm giá là có khách

Du lịch Việt: Không chỉ giảm giá là có khách
(PLVN) - Hàng chục cơ sở lưu trú trên địa bàn TP Huế đã “kích hoạt” chế độ miễn phí cho các đoàn đi cứu trợ người dân vùng lũ. Những nghĩa cử cao đẹp này góp phần khiến hình ảnh du lịch Việt Nam trở nên đẹp hơn. Trong khi đó, nhiều khách sạn, điểm đến trên cả nước đã giảm giá đến 50% để thu hút du khách. Tuy nhiên, nhiều du khách khẳng định: Vấn đề không phải cứ giảm giá là có khách. 

Chuyện những người cùng… “nổ”

Chuyện những người cùng… “nổ”
(PLVN) - Ở Việt Nam, họ được xem là những hiện tượng khác người! Bởi họ luôn thẳng thắn với niềm tin mãnh liệt của mình, rằng nhất định Việt Nam sẽ sánh ngang thế giới về công nghệ, về bóng đá với mục tiêu nâng cao tinh thần Việt, tầm vóc Việt! Và thời gian, đã khẳng định cho sự “nổ” với những khát vọng cháy bỏng và bền bỉ ấy. Đó là bầu Đức và Quảng “nổ”…
Có những con đường mang tên tử tế

Có những con đường mang tên tử tế

(PLVN) - Mùa tuyển sinh năm nay, câu chuyện cậu học trò Ngô Văn Hiếu 10 năm cõng bạn là Nguyễn Tất Minh đi học đã trở thành một biểu tượng cao đẹp về tình bạn. 

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬