Bí ẩn Linh thông cổ tự

(PLO) - Chùa Nôm hay còn gọi là Linh thông cổ tự, nằm ở làng Nôm xã Đại Đồng huyện Văn Lâm (Hưng Yên). Chùa Nôm được xây dựng từ thời hậu Lê với những nét kiến trúc cổ kính, là nơi lưu giữ nhiều pho tượng cổ vào loại bậc nhất khu vực Đồng bằng Bắc bộ. Ngoài những pho tượng cổ, chùa còn lưu giữ một khu mộ tháp bằng phiến đá ong cổ rất kỳ lạ. Chính vì vậy nên chùa Nôm rất thiêng, hàng năm thu hút rất đông khách viếng thăm. 
Bí ẩn Linh thông cổ tự Chùa Nôm uy nghi và cổ kính.

Bí ẩn Linh thông cổ tự

Theo như chú thích ở trên bia, từ thời Hậu Lê, năm Canh Thân (1680), đời Chính Hòa, nhà vua cho xây dựng lại chùa. Trước đó người ta cũng không biết ngôi chùa này xây dựng chính xác từ năm nào. Kể từ khi nhà vua cho xây dựng lại chùa từ thời Hậu Lê, đến thời Cảnh Thịnh thứ 4 chùa lại xây dựng thêm gác chuông và mở ra hai dãy hành lang. Đến thời Nguyễn, chùa Nôm lại tiếp tục được tu sửa. Trải qua thăng trầm và biến cố của lịch sử, cũng như dấu tích tàn phá của thiên nhiên, chùa vẫn tồn tại và mang trong mình một tâm thế độc đáo riêng.  

Theo các cụ cao niên ở trong làng, ngoài tên gọi là chùa Nôm, Linh thông cổ tự còn gắn liền về một truyền thuyết xa xưa từ thời Hai Bà Trưng. Các cụ trong làng cho rằng, xưa kia có một sư thầy đang ngủ ở chùa Dâu, giữa đêm bỗng nhiên thức giấc. Khi tỉnh dậy, sư thầy nhìn thấy một ánh hào quang phát ra từ phía Nam. Biết đây là điểm báo nên sư thầy liền bám theo ánh hào quang dẫn ra rừng thông, rồi nó lan tỏa thành một quầng sáng. Nghĩ rằng trời Phật ban phước lành, nên sư thầy đã cho dựng một ngôi chùa và lấy tên là Linh thông cổ tự. 

Chùa Nôm mang kết cấu kiến trúc “nội công ngoại quốc”, chùa có khuôn viên rộng 15 ha. Đi qua cổng Tam Quan là lầu chuông và lầu trống nằm đối xứng hai bên. Cạnh lầu chuông là một hồ nước trong xanh như mở ra một không gian tĩnh mịch cho ngôi chùa. Để phá vỡ không gian tĩnh mịch ấy, hàng ngày ở lầu chuông, tiếng chuông chùa vẫn được thỉnh lên, nó tựa như một thanh âm trong trẻo kéo dài để xua đi cái buồn, cái điềm tĩnh, gợi sự yên bình cho ngôi chùa.

Những pho tượng cổ ở chùa Nôm

Ngoài phong cảnh cổ kính, trầm mặc và uy nghiêm, chùa Nôm còn lưu giữ những hiện vật giá trị, đó là những pho tượng cổ có niên đại hàng trăm năm. Mặc dù mảnh đất này phải thường xuyên gánh chịu những trận bão lụt, tuy nhiên các pho tượng cổ vẫn được chùa lưu giữ nguyên vẹn. Các pho tượng vẫn giữ được những đường nét sơn son thếp vàng, đây là điều mà đến nay nhiều nhà nghiên cứu về lịch sử cũng như kiến trúc của các ngôi chùa Việt chưa lý giải được.  

Chùa Nôm hiện có trên 100 pho tượng cổ bằng đất sét như tượng Tam Thánh, A Di Đà, Bát Bộ Kim Cương, Thập Bát La Hán… Theo các nhà nghiên cứu, những pho tượng cổ này rất khó xác định niên đại và quá trình tạo tạc. Có người cho rằng, tượng được tạc vào thời Lý - Trần, cũng có người lại cho rằng nhìn vào nghệ thuật điêu khắc thì những bức tượng được tạc vào thế kỷ thứ X-XIII.

Các pho tượng ở chùa đa phần đều được dùng bằng đất sét nung, chế tác rất tinh xảo. Mỗi một pho tượng lại thể hiện sinh động các tư thế, trạng thái khác nhau. Theo các nhà nghiên cứu, để tạo ra một bức tượng đẹp, các nghệ nhân phải hòa lẫn các chất liệu đất sét, mật, vôi và giấy bản giã thật kỹ và nhuyễn. Tiếp theo, các nghệ nhân mới bắt đầu nặn thành khối, tạo hình cho mỗi bức tượng. Tất cả các khâu đều được làm một cách rất tỉ mỉ, trau chuốt. Hòa mình vào dòng chảy của nền văn hóa lịch sử, những pho tượng cổ của chùa Nôm ít nhiều đã minh chứng cho một thời đại phát triển, nhất là nghệ thuật tạo dựng gốm sứ và đất nung. 

Ngoài những pho tượng cổ quý giá, trong khuôn viên chùa Nôm còn có một khu mộ tháp cổ được xây dựng bằng những phiến đá ong cổ. Đó là những tháp cổ đẹp và nguyên vẹn. Những thanh đá ong được mài nhẵn, vuông vắn, có kích thước giống nhau, xếp chồng lên nhau tạo thành ngôi bảo tháp ba tầng. Đến nay, những tòa tháp cổ vẫn đứng vững tọa lạc yên bình như thách thức với thời gian.

Chùa Nôm từ lâu đã trở thành nhân chứng lịch sử, gắn bó với người dân nơi đây cả trong thời chiến cũng như thời bình. Sự linh thiêng của chùa luôn thấm đẫm vào từng viên ngói, từng thớ gỗ, từng pho tượng… Cùng với sự phát triển và hội nhập của nền văn hóa đương đại, chùa Nôm cũng như rất nhiều các ngôi chùa khác ở làng quê Việt Nam sẽ được bảo tồn và phát huy các giá trị dân tộc. 

Hiện chùa Nôm luôn được chính quyền và người dân địa phương quan tâm. Chùa Nôm được đại đức Thích Hồng Huệ chủ trì từ năm 1998 đến nay. Hàng năm nhất là dịp Tết, chùa Nôm được đông đảo du khách thập phương đến thắp hương để cầu lộc cầu tài. Việc người dân đến thắp hương, vãn cảnh chùa cũng chính là những nét văn hóa có từ lâu đời. Với những giá trị cổ truyền quý báu đó, chùa Nôm sẽ là nơi giao thoa văn hóa tâm linh, góp phần thúc đẩy đời sống tinh thần của người dân, đồng thời tạo đà cho nền văn hóa Việt Nam phát triển.

Lâm Hằng – Minh Phượng
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Phát triển nguồn nhân lực phục vụ cho công tác dân tộc

 Phát triển nguồn nhân lực phục vụ cho công tác dân tộc
(PLVN) - Vui mừng đón đoàn đại biểu dân tộc thiểu số tỉnh Bắc Giang về thăm Hà Nội, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc biểu dương các tấm gương tiêu biểu đại diện đồng bào các dân tộc thiểu số tỉnh Bắc Giang đã có nhiều nỗ lực góp phần phát triển cộng đồng các dân tộc cũng như sự phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội của tỉnh Bắc Giang.

Kymdan - Thương hiệu đệm cao su lâu đời nhất tại Việt Nam

Kymdan - Thương hiệu đệm cao su lâu đời nhất tại Việt Nam
(PLVN) - Kymdan là thương hiệu nổi tiếng, lâu đời nhất của ngành đệm cao su Việt Nam, được đông đảo người dùng Việt ưa chuộng trong suốt nhiều năm qua bởi sản phẩm sử dụng nguyên liệu từ thiên nhiên, áp dụng công nghệ riêng do Kymdan nghiên cứu và phát minh. 
Dự án chung cư Iris Garden: Thực hư việc Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Nhuệ Giang bị tố có hành vi “lừa dối” khách hàng

Dự án chung cư Iris Garden: Thực hư việc Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Nhuệ Giang bị tố có hành vi “lừa dối” khách hàng

(PLVN) - Thời gian qua, hàng loạt chủ sở hữu căn hộ tại chung cư Iris Garden (quận Nam Từ Liêm, TP Hà Nội) gửi đơn tới nhiều cơ quan chức năng bởi việc chủ đầu tư “ép” họ nộp một khoản tiền ngoài hợp đồng với lý do tăng diện tích căn hộ. Cùng với đó, các cư dân ở đây cũng tố chủ đầu từ có dấu hiệu vi phạm hợp đồng, chưa hoàn thiện đồng bộ cơ sở hạ tầng như cam kết… 

Người dân Thuỵ Điển không dùng tiền mặt để cuộc sống tiện lợi hơn

Người dân Thuỵ Điển không dùng tiền mặt để cuộc sống tiện lợi hơn
(PLVN) - Đối với phần lớn người Thuỵ Điển, xu hướng thanh toán không tiền mặt vừa mang tính thực tế, vừa thể hiện sự cởi mở với công nghệ mới của người dân nước này trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0 trên toàn cầu đang phát triển. Thậm chí, hàng nghìn người trẻ đã cấy vi mạch dưới da tay để tích hợp toàn bộ thông tin cá nhân, bao gồm cả thẻ ngân hàng.

Gần 300 cán bộ, chiến sỹ Bộ Chỉ huy Quân sự Hải Dương làm nhiệm vụ chống dịch tiêm vaccine phòng Covid-19

Gần 300 cán bộ, chiến sỹ Bộ Chỉ huy Quân sự Hải Dương làm nhiệm vụ chống dịch tiêm vaccine  phòng Covid-19
(PLVN) - Trong các ngày 9, 10, 11/5, Bộ Chỉ huy Quân sự (CHQS) tỉnh Hải Dương đã phối hợp với Bệnh viện Quân y 7- Cục Hậu cần Quân khu 3 tổ chức tiêm phòng vaccine Covid-19 (vaccine của hãng AstraZeneca) đợt 2 cho gần 300 cán bộ, chiến sỹ của các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ CHQS tỉnh - những người trực tiếp tham gia làm nhiệm vụ phòng, chống dịch tại các khu cách ly y tế tập trung trên địa bàn toàn tỉnh. Trong số đó có 248 người được tiêm mũi 2 và 46 người tiêm mũi 1.

Tháng 4: Doanh số ô tô tăng mạnh so với cùng kỳ

Tháng 4: Doanh số ô tô tăng mạnh so với cùng kỳ
(PLVN) - Thông tin từ Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) vừa cho biết, trong tháng 4/2021, doanh số bán hàng của toàn thị trường đạt 30.065 xe, tuy giảm 3% so với tháng 3/2021 nhưng tăng 155% so với tháng 4/2020. Hai “ông lớn” là Toyota Việt Nam và Honda Việt Nam cũng ghi nhận doanh số tăng cao so với cùng kỳ trong tháng đầu tiên của quý II/2021…

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó Tổng biên tập: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0888 033 376