Tết năm Sửu, thăm làng nuôi trâu ở đất võ Bình Định

(PLVN) - Nông nghiệp được cơ giới hóa, hình ảnh con trâu đi trước, cái cày theo sau ở nhiều vùng quê giờ chỉ còn trong hoài niệm, nhưng ở tỉnh Bình Định, hình tượng “con trâu là đầu cơ nghiệp” vẫn còn nguyên giá trị như thủa xưa.
Tết năm Sửu, thăm làng nuôi trâu ở đất võ Bình Định Ông Đinh Krép là người nuôi trâu mát tay nhất ở xã Vĩnh An.

Nuôi trâu làm giàu cơ nghiệp

Nhiều “lão làng” nuôi trâu, bò ở tỉnh Bình Định cho biết, tuy bò có giá nhỉnh hơn nhưng cách thức nuôi ngày nay thường kèm thêm cám công nghiệp nên khá tốn kém. Trong khi đó, nuôi trâu tuy tốn công hơn vì thỉnh thoảng phải chăn thả song thức ăn hoàn toàn bằng rơm, cỏ, cây lá tự nhiên, do vậy tiết kiệm chi phí. Và, trâu là giống loài rất khôn, khiến người nuôi cảm tình, đã gắn bó thì khó dứt. 

Nuôi trâu “nhàn hạ” nhất phải kể đến tập quán nuôi thả rông trong rừng của đồng bào miền núi. Những sườn đồi, cánh rừng bạt ngàn cùng khe suối là điều kiện lý tưởng để trâu tự tìm nguồn thức ăn, thỏa sở thích đầm mình trong nước và sinh trưởng. Người nuôi tháng đôi lần đi thăm trâu, theo dõi trâu nái sinh sản để kịp thời cập nhật số lượng. Đến mùa đông, chủ dắt trâu về nuôi trong chuồng cho ấm và ăn Tết, sau đó lại cho vào rừng đến khi nào bán mới dắt về.

Ông Đinh Krép (ngụ làng Xà Tang, xã Vĩnh An, huyện Tây Sơn, tỉnh Bình Định) được xem là người nuôi mát tay nhất xã miền núi này. Năm 1987, gia đình ông bắt đầu nuôi trâu nhờ vốn liếng là hai con trâu tơ do Nhà nước cho mượn theo chính sách hỗ trợ vật nuôi. Sau hơn 03 năm, vợ chồng ông trả được nợ, đàn trâu cũng tăng lên bốn con. Cứ thế, hai con trâu nái khoảng một năm rưỡi lại đẻ một con trâu nghé.

“Quanh năm, trâu ăn trên núi, người nuôi kết hợp đi làm rẫy, lấy mật, hái rau, lượm củi ghé thăm. Con trâu coi như của để dành mà không phải nhọc công. Nhà tôi cũng như nhiều nhà khác trong vùng, vài ba năm có thể sắm được xe máy, ti vi… là nhờ nguồn bán trâu”, ông Krép chia sẻ.

Ông Tấn là người duy nhất ở thôn Liêm Thuận còn sử dụng trâu để cày.  

“Triệu phú” trâu của thôn Thanh Huy 1 (xã Phước An, huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định) là vợ chồng chị Huỳnh Thị Ngọc Thi. Đôi vợ chồng này hiện sở hữu đàn trâu 11 con và một cơ ngơi mơ ước.

Nhà nằm quay mặt ra Bàu Súng rộng lớn, mát mẻ, quanh năm cỏ lác xanh tốt, hơn 6 năm trước từ khi ra riêng xây nhà tại đây, vợ chồng chị Thi liền nối nghề nuôi trâu ăn nên làm ra của cha mẹ. Bắt đầu với hai con nghé cái, hiện đàn trâu có bốn con đực, ba con cái và bốn con nghé. 

“Nếu tính luôn những con đã bán, tất cả đều là con, cháu của hai con trâu cái tốt nết sinh sản ấy. Để đủ rơm cho trâu ăn, mỗi mùa vợ chồng tôi làm đến ba mẫu ruộng. Cũng nhờ tiền bán trâu mà gia đình tôi sắm được máy cày, nhiều máy móc nhà nông khác. Mạnh dạn kết hợp nuôi trâu, làm ruộng số lượng lớn, vợ chồng tôi xây được nhà cửa khang trang, nuôi con ăn học chu đáo. Thành quả đúng như ông bà nói con trâu là đầu cơ nghiệp”, chị Thi phấn khởi cho biết.

Vẹn tình nông gia

Từ nhiều năm qua, con trâu đã làm xong “sứ mệnh lịch sử” của mình trên cánh đồng. Theo lẽ tự nhiên, khi giữa trâu và người nông dân không còn cùng nhau cần lao, giảm dần sự gắn bó thì tình cảm cũng nhạt dần. Tuy vậy, ngay cả khi “nghiệp trâu” theo sự đổi thay của xã hội đã chuyển thành nuôi chỉ để bán cho thương lái xẻ thịt như hiện nay, tình thương của chủ nuôi dành cho loài vật này vẫn rất đặc biệt. 

Theo già làng Đinh Đen (ngụ làng Kon Giọt 1, xã Vĩnh An), đồng bào nơi đây bắt đầu nuôi trâu mạnh và sử dụng trâu vào việc nhà nông là từ sau năm 1945. Thời Pháp thuộc, đồng bào vẫn nuôi nhưng ít. Trâu được xem là con vật thiêng, dùng cho lễ hội đâm trâu, khi cúng Giàng và xẻ thịt trữ ăn dần. 

Tuy nhiên, sau thấy người Kinh dùng trâu để cày bừa, kéo cộ chở phân bón, thu hoạch nông sản... khiến việc nhà nông đỡ nhọc nhằn, đồng bào mới làm lễ xin phép Giàng học theo bà con miền xuôi. Từ đó, trâu tham gia vào nghề nông ở vùng cao. 

“Điều đặc biệt là từ khi trâu phục vụ sản xuất nông nghiệp, đồng bào tuyệt đối không dùng trâu làng để đâm trâu cũng như mọi việc cúng tế khác nữa. Bà còn hoàn toàn sử dụng trâu mua từ ngoài xã về nhưng vẫn rất cảm thương. Rồi dần dà thực hiện theo xu hướng tiến bộ, bà con đã thống nhất thay thế bằng hình thức sân khấu hóa. Ở đây, trâu không chỉ là tài sản mà còn là con vật nuôi thân cận, được yêu quý nhất”, già làng Đen cho biết.

Có cực mấy, chị Thi cũng vui vẻ gắn bó với con vật nuôi dễ mến này. 

Tuy không phải nuôi nhiều hay hiệu quả nhất nhưng ông Huỳnh Văn Tấn (ngụ thôn Liêm Thuận, xã Phước Thuận, huyện Tuy Phước) nổi tiếng trong giới nuôi trâu ở địa phương, bởi là người duy nhất còn sử dụng trâu để cày. 

Vợ chồng ông Tấn xác định trâu đực lớn lên thì bán nên không đặt tên, còn trâu cái qua một lứa nếu tốt nết đẻ để nuôi nái thì sẽ đặt tên. Con trâu nái đầu tiên có tên Cái Mẹ, sinh ra con theo thứ tự đặt Cái Lớn, Cái Thứ… Nếu nái mua từ bên ngoài về gầy sẽ được đặt tên Cái Mới, các con của nó là Cái Mới Lớn, Cái Mới Thứ… 

Bà Phạm Thị Em (vợ ông Tấn) kể, cứ đến mùa vụ mới, “ông Tấn thuê máy cày, còn ngẫu hứng thì ông đem con trâu Cái Lớn hay Cái Giữa, Cái Mới… ra cày. Hàng xóm bảo tiết kiệm được bao nhiêu mà khổ thân, ông chỉ cười giải thích rằng tận dụng của nhà có sẵn. Tuy nhiên, bà biết là ông nhớ chuyện làm đồng áng kiểu cũ. 

“Thỉnh thoảng mới cày nhưng chúng không quên việc, đường cày thẳng tắp, sắc lẽm, góc bờ vuông vắn. Hơn 20 năm qua, 5 đứa con được học hành đến nơi đến chốn, ra riêng tư ổn định cũng một phần nhờ những lứa trâu suôn sẻ. Tuy không mau thu hoạch như nuôi lợn nhưng nuôi trâu ít tốn kém, ít đau bệnh, lại không kén ăn, dễ dạy, hiền lành. Tôi ước gì có điều kiện chăn thả để gắn bó thêm chừng chục năm nữa, đến khi nào già quá không làm nổi mới thôi”, ông Tấn tâm sự.

Theo ông Tấn, trâu vốn đi theo đàn nhà, so với bò có vẻ chậm chạp, hiền lành hơn nhưng thật ra rất khôn. Nếu không phải là chủ thì khó lại gần cho ăn, chứ đừng nói là dắt trộm. 

“Loài trâu rất khôn theo kiểu hiền lành và tình cảm. Nhớ mãi lần bán con nái già, vợ chồng tôi không dám đối diện với nó, chỉ đứng trốn trong nhà nhìn ra. Con nái thì không chống đối gì cái dây thừng của người thương lái nhưng cứ quay đầu lại nhìn mà đôi mắt ầng ậc nước”, ông Tấn chia sẻ.

Với chị Thi, hơn 6 năm kể từ khi “gia nhập” nghề nuôi trâu, lúc nào đàn cũng trên 10 con. Nhìn vậy, ai cũng bảo chị vất vả nhưng bản thân chị thấy không phải vậy. 

“Hàng xóm hay đùa rằng vợ chồng tôi ở Bàu Súng nhiều hơn ở nhà. Với tôi, điều đó cũng chẳng sao, bởi gia sản mấy trăm triệu ở ngoài đồng, nếu có theo giữ thì cũng đáng lắm. Có nuôi mới hiểu trâu là giống loài rất khôn và tình cảm. Tôi chỉ mong sao giá cả ổn định, đừng dịch bệnh, dẫu cực mấy cũng vui vẻ gắn bó với con vật nuôi dễ mến này”, chị Thi chia sẻ.

Sao Ly - Đình Phùng / Câu chuyện Pháp luật
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Lập qui hoạch tạo chiến lược bứt phá đến năm 2050

Lập qui hoạch tạo chiến lược bứt phá đến năm 2050
(PLVN) - Là một địa phương có nhiều điều kiện thuận lợi trong thu hút đầu tư, tỉnh Long An cũng tập trung tinh thần cao nhất cho việc lập Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến 2050, để tận dụng thời cơ, tạo chiến lược bứt phá cho 10 năm, 30 năm kế tiếp.

Đề nghị truy tố nam tiếp viên hàng không vì làm lây lan dịch bệnh

Đề nghị truy tố nam tiếp viên hàng không vì làm lây lan dịch bệnh
(PLVN) - Cơ quan An ninh điều tra, Công an TPHCM vừa có kết luận điều tra, đề nghị truy tố bị can Dương Tấn Hậu (SN 1992, ngụ huyện Hóc Môn TPHCM) là nam tiếp viên hàng không, về tội “Làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho người”. Bị can được cho tại ngoại, nhưng cấm đi khỏi nơi cư trú.
Mở cửa khai thác trở lại Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn

Mở cửa khai thác trở lại Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn

(PLVN) - Hôm nay (2/3), Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải đã quyết định cho mở cửa khai thác trở lại Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn từ 06h01' ngày 3/3/2021 do công tác phòng, chống dịch COVID-19 đã được khắc phục; lực lượng cán bộ, nhân viên, phương tiện, cơ sở hạ tầng tại Cảng đảm bảo hoạt động bay.

Bí thư tỉnh Sơn La được giới thiệu ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XV

Bí thư tỉnh Sơn La được giới thiệu ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XV
(PLVN) - Tại Hội nghị giới thiệu ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu HĐND tỉnh Sơn La khóa XV, nhiệm kỳ 2021-2026 (ngày 1 và 2/3), các đại biểu đã biểu quyết, thống nhất giới thiệu ông Nguyễn Hữu Đông - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Sơn La tham gia ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XV.

Đầu xuân Tân Sửu, thị trường nào được nhà đầu tư “mở hàng“?

Đầu xuân Tân Sửu, thị trường nào được nhà đầu tư “mở hàng“?
(PLVN) - Bước sang năm 2021, bất chấp sự ảnh hưởng của dịch Covid-19 tái bùng phát,  đất nền vùng ven vẫn là phân khúc bất động sản hút dòng tiền. Các tỉnh giáp ranh Hà Nội – nơi có cơ sở hạ tầng đô thị và công nghiệp phát triển, không bị ảnh hưởng nhiều bởi dịch bệnh và nguồn cung sản phẩm tốt là thị trường được đông đảo nhà đầu tư lựa chọn “xông đất”.

Ngân hàng Nhà nước lên tiếng cảnh báo về Forex

Ngân hàng Nhà nước lên tiếng cảnh báo về Forex
(PLVN) - Người dân đầu tư vào các sàn đầu tư tài chính chắc chắn bị rủi ro nên cần hết sức thận trọng trước những lời mời chào kinh doanh, bởi trong khó khăn hiện nay mà lợi nhuận lên đến mấy trăm % thì rõ ràng là lừa đảo. 

12h trôi qua Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc mới

12h trôi qua Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc mới
(PLVN) - Bản tin 18h ngày 2/3 của Ban Chỉ đạo Quốc gia Phòng chống dịch COVID-19 cho biết không có ca mắc COVID-19. Như vậy, đã 12h trôi qua Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc mới. Trong ngày có 6 bệnh nhân khỏi bệnh, nâng số ca khỏi tại Việt Nam lên 1.898.

Quan điểm của Bộ Nội vụ về Phó Giám đốc Sở 9X

Quan điểm của Bộ Nội vụ về Phó Giám đốc Sở 9X
(PLVN) - Nói về việc Vĩnh Phúc bổ nhiệm Phó Giám đốc Sở KH-ĐT 31 tuổi và là con gái Bí thư Tỉnh uỷ, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Duy Thăng thừa nhận, dư luận rất quan tâm đến cán bộ trẻ, đặc biệt là người nhà của cán bộ lãnh đạo. 

Khuyến khích các tổ chức, cá nhân có điều kiện tiêm vaccine ngừa COVID-19 tự nguyện

Khuyến khích các tổ chức, cá nhân có điều kiện tiêm vaccine ngừa COVID-19 tự nguyện
(PLVN) - Chiều nay (2/3), tại họp báo do Văn phòng Chính phủ tổ chức, ông Trương Quốc Cường – Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết, Nghị quyết 21 của Chính phủ có khuyến khích các tổ chức, cá nhân có điều kiện tiêm tự nguyện nên khi có đủ vaccine sẽ mở rộng tiêm cho theo yêu cầu để đạt miễn dịch cộng đồng.
Vận hành thông suốt hầm đường bộ Hải Vân 2: Giảm áp lực giao thông trên toàn tuyến

Vận hành thông suốt hầm đường bộ Hải Vân 2: Giảm áp lực giao thông trên toàn tuyến

(PLVN) - Hầm đường bộ Hải Vân 2 (thuộc dự án đầu tư xây dựng hầm đường bộ Đèo Cả ) được Bộ Giao thông vận tải đồng ý cho thông xe  vào ngày 11/01/2021. Việc đưa hạng mục hầm đường bộ Hải Vân 2 vào sử dụng đã giảm được áp lực giao thông trên toàn tuyến bao gồm đường dẫn và trong hầm góp phần đảm bảo trật tự an toàn giao thông.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬