Người Phần Lan quyết liệt hành động “hồi sinh” hệ sinh thái

(PLVN) - Địa hình Phần Lan đặc trưng không chỉ bởi những khu rừng cây lá kim rộng lớn mà còn bởi sở hữu hơn 188.000 hồ nước, khiến đất nước này còn được mệnh danh là “vùng đất ngàn hồ”...
Người Phần Lan quyết liệt hành động “hồi sinh” hệ sinh thái Đất ngập nước là một trong những cảnh quan quan trọng ở Phần Lan.

Phần cực Bắc đất nước nằm trong Vòng Bắc Cực, trong khi khu vực phía nam chủ yếu là biển đảo, với khoảng 179.000 hòn đảo lớn nhỏ. Với đặc điểm địa hình đa dạng như vậy, chính phủ Phần Lan đặt nhiệm vụ bảo vệ đa dạng sinh học ngang tầm với chiến lược quốc gia về bảo tồn và phát triển rừng bền vững. 

Các loài bị đe doạ ở Phần Lan đều đang hồi phục

Đạo luật Bảo tồn Thiên nhiên đầu tiên của Phần Lan có hiệu lực vào năm 1923, đánh dấu mốc những nỗ lực bảo tồn đầu tiên của đất nước này nhằm bảo vệ các loài cá thể và các di tích, danh thắng tự nhiên, tạo tiền đề thành lập các khu bảo tồn thiên nhiên. Đạo luật được sửa đổi vào năm 1997, quy định rõ ràng, toàn diện về nhiệm vụ bảo tồn đa dạng tự nhiên tại đất nước này. 

Hiện nay, mạng lưới Natura2000 bao gồm 1.900 khu vực bảo tồn ở Phần Lan, có tổng diễn tích khoảng 5 triệu ha trên tổng diện tích 34 triệu ha của đất nước này. Mạng lưới bao gồm 37 khu vườn quốc gia, 19 khu bảo tồn thiên nhiên nghiêm ngặt, 12 khu bảo tồn thiên nhiên hoang dã và hàng trăm các khu bảo tồn khác tương ứng với các cảnh quan đầm lầy, biển, đảo, rừng, đồng cỏ ….. Hiệu quả quản lý các khu bảo tồn được đã được đánh giá hai lần theo Khung Hiệu quả Quản lý Khu Bảo tồn (PAME) của Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế (IUCN), lần đầu tiên vào năm 2007, lần thứ hai vào năm 2010.

Phần Lan bảo tồn các cảnh quan thiên nhiên để bảo vệ đa dạng sinh học.  

Hiệp hội Bảo tồn Thiên nhiên Phần Lan là một trong những cơ quan thành lập IUCN vào năm 1948. Ngoài ra, 6 tổ chức thành viên IUCN của Phần Lan bao gồm: Bộ Môi trường, Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên (WWF) Phần Lan, BirdlLife Phần Lan, Vườn thú Helsinki, Hiệp hội Thiên nhiên và Môi trường Phần Lan, và Cơ quan Động vật Hoang dã Phần Lan. Phần Lan là một trong những đất nước hỗ trợ tích cực nhất cho các chính sách bảo vệ đa dạng sinh học của IUCN. 

Trong hàng trăm năm qua, nguyên nhân chính khiến một số loài sinh vật đã bị tuyệt chủng ở các nước Bắc Âu có thể kể tới sự thay đổi trong hoạt động nông nghiệp, lâm nghiệp, quá trình phát triển cơ sở hạ tầng, ô nhiễm không khí và nguồn nước, và biến đổi khí hậu. Theo Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), Phần Lan và Thụy Điển là hai quốc gia châu Âu có số loài bị đe dọa thấp nhất, bất bao gồm thực vật, côn trùng, nấm, chim, v.v. 

Phần Lan có khoảng 45.000 loài động vật và thực vật, chiếm 29% tổng số loài sinh vật được thống kê tại châu Âu, chiếm khoảng 3% tổng số loài sinh vật trên thế giới. Đến năm 2010, khoảng 21.400 loài đã được các cơ quan quản lý chuyên môn về môi trường theo dõi và đánh giá, phát hiện 10% trong số này nằm trong danh sách các loài bị đe doạ. 

Sách đỏ các loài bị đe doạ Phần Lan cập nhật mới nhất năm 2019. 

Tuy nhiên, việc hạn chế săn bắn và các chính sách bảo tồn tích cực đã cải thiện số lượng của các loài sinh vật này trong những năm gần đây. Một nguyên nhân khác là hơn một nửa số lượng các loài đe doạ được tìm thấy sinh sống trong rừng, nên việc Phần Lan đẩy mạnh các chính sách bảo tồn và phát triển rừng đã tạo môi trường sống thân thiện cho những loài sinh vật này. Các công ty khai thác lâm nghiệp tại Phần Lan đều ý thức được và làm việc tích cực để đảm bảo sự tồn tại của các loài sinh vật trong khu rừng của họ.

Ví dụ cụ thể có thể ghi nhận, tất cả các loài động vật ăn thịt cỡ lớn ở châu Âu như gấu nâu, sói xám, linh miêu, chồn sói…. Các chuyên gia cũng phát hiện ra quần thể duy nhất và cuối cùng của loại hải cẩu đặc hữu của hồ Saimaa – loài đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng toàn cầu, cũng đang xuất hiện tại Phần Lan.

Giám sát đa dạng sinh học: 96% nỗ lực ở công dân

Đa dạng sinh học được giám sát và quản lý như thế nào vốn là một câu hỏi khó, nhưng giới chức Phần Lan phải trả lời được câu hỏi này thì mới giải quyết được bài toán bảo vệ đa dạng sinh học và đạt được kết quả như hiện nay. Đáng nói, vào khoảng 14 năm trước, Liên minh châu Âu (EU) đã tài trợ cho một dự án có tên là EUMON nhằm thu thập tất cả các dữ liệu giám sát về loài và sự phát triển loài trong mọi hệ sinh thái tại châu Âu. Tuy dự án này đã không thể đạt hiệu quả như mong đợi. 

Các nhà chuyên môn tại Phần Lan giải thích rằng, dữ liệu đa dạng sinh học tại nước này được thu thập từ ít nhất 10 nguồn khác nhau, bao gồm các viện nghiên cứu, các tổ chức phi chính phủ, trường đại học, khoa học công dân, ….

Do vậy, đã xuất hiện nhiều mâu thuẫn giữa các nguồn dữ liệu này. Tại Phần Lan, hay hầu hết tại các nước Bắc Âu, kiến thức chung của xã hội về loài đạt mức cao. Đồng thời, Internet và các phương tiện truyền thông đều sẵn có kho dữ liệu khổng lồ để cung cấp đủ các loại kiến thức về sự đa dạng sinh học để người dân có thể tự thu thập thông tin và thực hiện bảo tồn loài theo cách của mình.

Từ đó, mô hình “khoa học công dân” phát triển mạnh mẽ, hiểu đơn giản là những nghiên cứu khoa học được thiết kế để công chúng không chuyên có thể chủ động tham gia cùng tạo ra tri thức, hay ai cũng có thể tham gia làm khoa học.

Quần thể cuối cùng của loại hải cẩu đặc hữu của hồ Saimaa xuất hiện tại Phần Lan. 

Mặt khác, nói về mô hình quản lý các khu bảo tồn đa dạng sinh học cũng tương đối phức tập. Các nhà lập pháp Phần Lan đưa ra nhiều công cụ pháp lý để bảo vệ thiên nhiên, trong đó tuỳ thuộc vào mức độ nghiêm trọng mà một số khu vực bảo tồn sẽ được bảo vệ nghiêm ngặt hơn những khu vực khác. 

Ông Petri Ahlroth, Giám đốc Trung tâm Môi trường Tự nhiên thuộc Viện Môi trường Phần Lan (SYKE), nhận định dù đã trải qua gần 100 năm, công tác bảo vệ đa dạng sinh học Phần Lan vẫn tồn tại rất nhiều thách thức. Đơn cử, công tác bảo vệ đa dạng sinh học thường rất tốn kém ngân sách, các mô hình giám sát và quản lý đều phải được thực hiện toàn diện và triệt để.

Chưa kể, nguồn nhân lực và vật lực cho công tác này lúc nào cũng thiếu thốn so với quy mô khổng lồ của hệ sinh thái. Trong khi đó, việc bảo vệ đa dạng sinh học sẽ hạn chế các cơ hội phát triển nông nghiệp và lâm nghiệp trong một số cộng đồng. Bên cạnh đó, cũng có những xung đột phát sinh giữa các nhóm người khác nhau cùng chia sẻ nguồn tài nguyên rừng, ví như thợ săn, du khách ngắm cảnh,  nhiếp ảnh gia chụp môi trường, các nhà nghiên cứu, …

Một vấn đề đáng đề cập là truyền thông thông tin về đa dạng sinh học đến cộng đồng còn cần cải thiện ở nhiều mặt. Các nhà khoa học có thể đưa ra nhiều dữ liệu hữu ích về hiện trạng đa dạng sinh học ở nước này nhưng cách thể hiện của họ còn quá cứng nhắc và hàn lâm, không thể tiếp cận đến đại bộ phận công chúng. Mặt khác, cũng có nhiều nghiên cứu khoa học đã được công bố chỉ ra những hành động khẩn cấp phải thực hiện ngay nhưng các cơ quan chức năng lại coi nhẹ những thông tin ấy và không hành động kịp thời. 

Ngay cả tại các nước có trình độ dân trí cao như Phần Lan, công tác truyền thông trong xã hội để đẩy mạnh nhận thức của mọi người về đa dạng sinh học vẫn gặp nhiều thách thức. Lựa chọn bảo vệ đa dạng sinh học chính là lựa chọn giữa lợi ích cá nhân và lợi ích cộng đồng, lợi ích hiện tại và lợi ích tương lai.

Công tác này cần sự tham gia xuyên suốt của toàn xã hội, từ các nhà hoạch định chính sách, nhà đầu tư, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục và nghiên cứu đến từng gia đình, cá nhân. Theo thống kê, hoạt động kiểm kê và giám sát của các cơ quan chức năng Phần Lan chỉ chiếm khoảng 4% và 96% nỗ lực còn lại thuộc về trách nhiệm của công dân.  

Đỗ Trang / Pháp luật Bốn phương
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục
Trung Hoa bí sử: Hủ tục tuẫn táng tàn độc khi Hoàng đế băng hà

Trung Hoa bí sử: Hủ tục tuẫn táng tàn độc khi Hoàng đế băng hà

(PLVN) - Trong quy định an táng dành cho Hoàng đế Trung Quốc thời cổ đại, tàn nhẫn, khốc liệt nhất phải kể đến tục tuẫn táng, tức chôn người sống theo người chết. Tục tuẫn táng được cách để đảm bảo người chết dù sang đến thế giới bên kia vẫn luôn được hầu hạ và sống sung sướng như lúc sinh thời hoặc dùng để trấn yểm...

Đọc thêm

Sôi nổi các hoạt động Tháng Thanh niên

Sôi nổi các hoạt động Tháng Thanh niên
(PLVN) - Ngày 2/3, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh đã thông tin chi tiết về các hoạt động Tháng Thanh niên và chào mừng kỷ niệm 90 năm Ngày thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh (26/3/1931-26/3/2021).

Nhiều hoạt động thể thao có thể giảm quy mô hoặc ngừng tổ chức

Nhiều hoạt động thể thao có thể giảm quy mô hoặc ngừng tổ chức
(PLVN) - Phía đơn vị tổ chức Lễ phát động toàn quốc Cuộc vận động “Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại” giai đoạn 2021-2030 và Ngày chạy Olympic vì sức khỏe toàn dân năm 2021 đang tính đến khả năng phải giảm quy mô hoặc thậm chí dừng tổ chức nếu thấy cần thiết do dịch Covid-19.
 

Hà Nội: Cung Thiếu nhi bị phản ánh chấm dứt hợp đồng lao động trái quy định

Hà Nội: Cung Thiếu nhi bị phản ánh chấm dứt hợp đồng lao động trái quy định

(PLVN) - Hơn 10 năm qua, chị Đỗ Thị Hòa và anh Nguyễn Doãn Thịnh là nhân viên Văn phòng Tổng hợp, có hợp đồng lao động (HĐLĐ) không xác định thời hạn với Cung Thiếu nhi Hà Nội (trực thuộc Thành đoàn Hà Nội). Ngày 1/1/2021 vừa qua, hai người này nhận được Quyết định (QĐ) chấm dứt HĐLĐ do ông Lê Quang Đại, GĐ Cung Thiếu nhi ký, lý do tinh giản biên chế và HĐLĐ năm 2020.

Cả nước sẽ có thêm 3 thành phố trực thuộc Trung ương

Cả nước sẽ có thêm 3 thành phố trực thuộc Trung ương
(PLVN) - Theo Quyết định số 241/QĐ-TTg của Thủ tướng ngày 24/2/2021, phê duyệt Kế hoạch phân loại đô thị toàn quốc giai đoạn 2021 – 2030, cả nước sẽ có thêm 3 tỉnh là thành phố trực thuộc Trung ương, gồm: Bắc Ninh, Thừa Thiên - Huế và Khánh Hòa. Ngoài ra, các huyện Hoài Đức, Gia Lâm, Đông Anh, Thanh Trì, Đan Phượng của Hà Nội dự kiến thành lập quận.

Kết luận điều tra vụ nam tiếp viên hàng không làm lây lan dịch bệnh: Thiệt hại vật chất hơn 4 tỷ, ảnh hưởng hơn 2.000 người

Kết luận điều tra vụ nam tiếp viên hàng không làm lây lan dịch bệnh: Thiệt hại vật chất hơn 4 tỷ, ảnh hưởng hơn 2.000 người
(PLVN) - Nam tiếp viên hàng không Dương Tấn Hậu (28 tuổi, BN 1342), người làm lây lan dịch bệnh khiến 3 người dương tính Covid-19 vừa bị Cơ quan An ninh điều tra Công an TP HCM (CQĐT) đề nghị truy tố tội Làm lây lan dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho người theo điểm c khoản 1 Điều 240 BLHS, khung hình phạt là phạt tiền từ 50 - 200 triệu đồng, hoặc bị phạt tù từ 1 - 5 năm.
Hy vọng chiến thắng Covid-19

Hy vọng chiến thắng Covid-19

(PLVN) - Hôm qua (2/3), Việt Nam ghi nhận thêm nhiều ca nhiễm Covid-19. Như vậy là đợt “xâm nhập” Việt Nam lần này của Covid-19 vẫn còn đó nguy cơ lây nhiễm. Điều người dân quan tâm lúc này là việc tiêm vắc xin. Nhiều nước trong khu vực Đông Nam Á, người dân cũng đã được tiêm vắc xin phòng dịch.

Lấp “lỗ hổng” quản lý hàng hóa xuất nhập khẩu qua thương mại điện tử

Lấp “lỗ hổng” quản lý hàng hóa xuất nhập khẩu qua thương mại điện tử
(PLVN) - Chính phủ vừa thông qua đề nghị xây dựng Nghị định về quản lý hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu được giao dịch qua thương mại điện tử. Theo đó, Chính phủ giao Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan nghiên cứu, xây dựng Nghị định theo đúng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật và các văn bản có liên quan, trình Chính phủ trong quý IV năm 2021.

Hà Nội chi trả gộp lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội tháng 3, 4

Hà Nội chi trả gộp lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội tháng 3, 4
(PLVN) - Để công tác chi trả lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH) đảm bảo kịp thời và an toàn cho người hưởng trong thời gian tiếp tục thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch, ngày 1/3/2021, BHXH TP Hà Nội và Bưu điện TP Hà Nội đã ban hành Hướng dẫn liên ngành số 946/HD-BHXH-BĐHN về việc chi trả lương hưu, trợ cấp BHXH, bảo hiểm thất nghiệp tháng 3, 4/2021 trong thời gian phòng chống dịch Covid-19.

Sắp diễn ra Phiên họp thứ 54 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội

Sắp diễn ra Phiên họp thứ 54 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội
(PLVN) - Phiên họp thứ 54 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) dự kiến diễn ra vào ngày 10/3 tới đây. Phiên họp thứ 54 sẽ là phiên họp cuối cùng của UBTVQH nhiệm kỳ khóa XIV và là phiên họp quan trọng để cho ý kiến vào các nội dung chuẩn bị cho Kỳ họp thứ 11 của QH khóa XIV.

Đối thoại với thanh niên ít nhất mỗi năm một lần

Đối thoại với thanh niên ít nhất mỗi năm một lần
(PLVN) - Đó là nội dung đáng chú ý tại Nghị định số 13/2021/NĐ-CP của Chính phủ quy định về đối thoại với thanh niên; cơ chế, chính sách và biện pháp thực hiện chính sách đối với thanh niên từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi.

Lùi thời hạn sử dụng phần mềm mô phỏng dạy lái ô tô

Lùi thời hạn sử dụng phần mềm mô phỏng dạy lái ô tô
(PLVN) - Đó là nội dung đáng chú ý tại Thông tư 01/2021/TT-BGTVT về việc sửa đổi, bổ sung Thông tư 12/2017/TT-BGTVT quy định về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới đường bộ vừa được Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) ban hành sẽ có hiệu lực từ ngày 15/3.

Ám ảnh “sàm sỡ” trong showbiz

Ám ảnh “sàm sỡ” trong showbiz
(PLVN) - Trong showbiz, dù vô ý hay cố tình, không ít “ngôi sao” từng gây ồn ào khi chạm vào khu vực nhạy cảm trên cơ thể của đồng nghiệp. 

Du lịch Việt dễ tụt hậu nếu vẫn “loay hoay” với chuyển đổi số

Du lịch Việt dễ tụt hậu nếu vẫn “loay hoay” với chuyển đổi số
(PLVN) - Trong nỗ lực hồi phục ngành du lịch, Singapore đã trang bị thêm các công nghệ không gian ảnh ba chiều và hỗ trợ phát sóng trực tiếp chất lượng cao cho các sự kiện trực tuyến và trực tiếp. So với đảo quốc sư tử, ngành du lịch Việt Nam vẫn đang “loay hoay” với công cuộc chuyển đổi số. 
Mỹ và EU trừng phạt Nga về vụ Navalny

Mỹ và EU trừng phạt Nga về vụ Navalny

(PLVN) - Hôm 2/3, Mỹ đã công bố áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với Nga vì hành động mà nước này mô tả là nỗ lực đầu độc thủ lĩnh phe đối lập Alexei Navalny bằng chất độc thần kinh.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬