Luật nào cho ai?

(PLVN) - Mỹ đang không chỉ đẩy Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc vào tình thế khó xử mà còn rất có thể làm bùng phát một cuộc khủng hoảng rất hiếm thấy lâu nay về ngoại giao và luật pháp quốc tế khi hạ quyết tâm huỷ hoại thỏa thuận về giải pháp cho vấn đề hạt nhân của Iran (JCPOA).
Luật nào cho ai? Mỹ cô lập trong vấn đề hạt nhân của Iran. Trong ảnh là Ngoại trưởng Mỹ Mikeo Pompeo.

Sau khi không thành công trong dự thảo nghị quyết về kéo dài vô thời hạn việc cấm vận vũ khí đối với Iran, Mỹ đã chính thức yêu cầu  áp dụng trở lại những biện pháp chính sách trừng phạt Iran như ở thời kỳ trước khi có được JCPOA.

JCPOA là viết tắt của thoả thuận ký kết giữa Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp, Đức và Iran hồi mùa hè năm 2015, tạm dịch là Chương trình Hành động tổng thể chung. Mục đích của thỏa thuận này là làm chậm lại và kiểm soát hoàn toàn chương trình tên lửa của Iran để đảm bảo chắc chắn nước này không thể phát triển vũ khí hạt nhân. 

Một trong những điều mà Iran được từ JCPOA là Liên Hợp quốc dỡ bỏ những biện pháp trừng phạt Iran và việc cấm vận vũ khí đối với Iran sẽ chấm dứt vào ngày 18/10 tới đây. Cũng trong JCPOA có một “cái chốt” cho trường hợp Iran không tuân thủ và thực hiện JCPOA. “Cái chốt” này có tên gọi là Cơ chế Snapback.

Nội dung của nó là nếu có bên nào tham gia ký kết JCPOA cho rằng Iran không tuân thủ đầy đủ và nghiêm chỉnh các quy định của JCPOA thì bên ấy có quyền yêu cầu Liên Hợp quốc áp dụng trở lại những biện pháp trừng phạt Iran như ở thời trước khi có JCPOA mà không thành viên nào của HDBA LHQ có thể phủ quyết. Liên Hợp quốc đã có nghị quyết coi JCPOA như luật pháp quốc tế và vì thế Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp hay Đức đều có quyền kích hoạt Cơ chế Snapback này. 

Phiên họp Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc.  

Vấn đề đối với Mỹ ở chỗ năm 2018, Mỹ đã quyết định đơn phương rút khỏi JCPOA, tức là Mỹ tự rũ bỏ mọi trách nhiệm và cam kết với JCPOA. Cũng theo quy định của JCPOA, sau khi Mỹ kích hoạt cơ chế kia, Liên Hợp quốc có thời gian 30 ngày để quyết định về áp dụng trở lại hay không áp dụng những biện pháp trừng phạt Iran như ở thời trước khi có được JCPOA.

Mục đích chính của Mỹ là hủy bỏ JCPOA, tuy đã đơn phương rút khỏi JCPOA nhưng đấy không phải là thỏa thuận song phương riêng giữa Mỹ và Iran cho nên JCPOA vẫn có hiệu lực chừng nào các bên tham gia ký kết khác không từ bỏ nó. Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp và Đức vẫn tiếp tục nỗ lực như có thể được để duy trì JCPOA trong khi Iran cũng có lợi ích thiết thực ở việc bảo tồn JCPOA.

Bởi thế, Mỹ tìm cách đẩy Iran vào tình thế không còn có thể tiếp tục thực hiện JCPOA được nữa. Một khi Liên Hợp quốc áp dụng trở lại những biện pháp chính sách trừng phạt thì Iran sẽ chẳng còn lợi ích gì nữa với việc tiếp tục thực hiện JCPOA.

Câu hỏi được đặt ra ở đây là sau khi đơn phương rút ra khỏi JCPOA thì Mỹ còn có quyền kích hoạt Cơ chế Snapback kia hay không. Mỹ lập luận rằng cái tên nước Mỹ hiện diện trong văn bản JCPOA khi Liên Hợp quốc công nhận nó như luật pháp quốc tế nên Mỹ có quyền kích hoạt Cơ chế Snapback.

Sẽ có sự bất đồng quan điểm giữa các thành viên Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc về điều này và chừng nào chưa có một thể chế đa phương khách quan phán xử thì chừng ấy vẫn tồn tại một dạng khủng hoảng nhận thức về luật pháp quốc tế. Câu hỏi về luật nào dành cho ai đương nhiên sẽ được phía Mỹ trả lời theo cách riêng và theo lợi ích, mưu tính riêng của mình.

Hệ lụy trực tiếp của tình trạng ấy là Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc sẽ xử sự như thế nào khi Mỹ đưa ra một dự thảo nghị quyết mới với nội dung khuyến nghị Liên Hợp quốc không tái trừng phạt Iran để rồi dùng quyền phủ quyết của Mỹ để tự phủ quyết. Cả ở đây cũng thấy có tình trạng luật thì rất cụ thể và rõ ràng nhưng việc vận dụng và lập luận lại có thể theo nhiều cách khác nhau. Hiệu lực của luật trên thực tế bị thách thức, thậm chí cả bào mòn nữa chính vì thế.

Hạ Nham / Pháp luật 4 Phương
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục
Người dân Thuỵ Điển không dùng tiền mặt để cuộc sống tiện lợi hơn

Người dân Thuỵ Điển không dùng tiền mặt để cuộc sống tiện lợi hơn

(PLVN) - Đối với phần lớn người Thuỵ Điển, xu hướng thanh toán không tiền mặt vừa mang tính thực tế, vừa thể hiện sự cởi mở với công nghệ mới của người dân nước này trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0 trên toàn cầu đang phát triển. Thậm chí, hàng nghìn người trẻ đã cấy vi mạch dưới da tay để tích hợp toàn bộ thông tin cá nhân, bao gồm cả thẻ ngân hàng.

Đọc thêm

Khánh Phương, Châu Gia Kiệt giờ ra sao?

Khánh Phương, Châu Gia Kiệt giờ ra sao?
(PLVN) - Nhắc đến những nghệ sĩ đình đám vào đầu những năm 2000, không thể không nhắc đến cái tên như Khánh Phương hay Châu Gia Kiệt. Ở hiện tại, dù ít ra sản phẩm, song cả hai vẫn là những nghệ sĩ được chú ý.

Bắt đối tượng đưa người nhập cảnh trái phép vào Việt Nam

Bắt đối tượng đưa người nhập cảnh trái phép vào Việt Nam
(PLVN) - Chiều 12/5, Cơ quan An ninh điều tra Công an TP Đà Nẵng cho biết, vừa thực hiện lệnh bắt, khám xét nơi ở đối với Nguyễn Trần Anh Tuấn (34 tuổi, tạm trú 102 Lê Văn Thứ, phường Mân Thái, quận Sơn Trà, Đà Nẵng), nghi can tổ chức cho người nước ngoài nhập cảnh Việt Nam trái phép.

Áp dụng giải pháp công nghệ trong phòng chống dịch COVID-19

Áp dụng giải pháp công nghệ trong phòng chống dịch COVID-19
(PLVN) - Trước diễn biến phức tạp của Covid-19, nhiều địa phương trên cả nước đã triển khai hướng dẫn người dân áp dụng các giải pháp công nghệ thông tin hỗ trợ phòng chống dịch COVID-19 như khai báo y tế điện tử bằng quét mã QR, cài ứng dụng phát hiện tiếp xúc gần Bluezone…
Chương trình hành động của BS Nguyễn Thanh Xuân (Phó Giám đốc Bệnh viện TW Huế) gắn liền việc phòng chống dịch Covid-19

Chương trình hành động của BS Nguyễn Thanh Xuân (Phó Giám đốc Bệnh viện TW Huế) gắn liền việc phòng chống dịch Covid-19

(PLVN) - Một trong những ưu tiên hàng đầu của Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Thanh Xuân (Ứng cử viên đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế, nhiệm kỳ 2021-2026) là: “Làm tốt công tác tham mưu chỉ đạo, giám sát, phát hiện sớm, xử lý các nguồn lây nhiễm và bệnh truyền nhiễm; luôn chủ động, chuẩn bị sẵn sàng thuốc, vật tư, nhân lực và phương tiện, kịp thời đáp ứng khi có dịch COVID-19 xảy ra".


Điện thăm hỏi về vụ đánh bom tại Cộng hòa Maldives

Điện thăm hỏi về vụ đánh bom tại Cộng hòa Maldives
(PLVN) - Được tin ngày 6/5, vụ đánh bom tại Thủ đô Male, Cộng hòa Maldives khiến Chủ tịch Quốc hội, cựu Tổng thống Maldives Mohamed Nasheed và một số người khác bị thương, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đã gửi điện thăm hỏi tới Bộ trưởng Ngoại giao nước Cộng hòa Maldives Abdulla Sahid.

Công ty Cổ phần Sudico Hòa Bình: “Uy tín - Chất lượng - Hiệu quả - Chuyên nghiệp”

Công ty Cổ phần Sudico Hòa Bình: “Uy tín - Chất lượng - Hiệu quả - Chuyên nghiệp”
(PLVN) - Trước những khó khăn, thách thức của thị trường bất động sản, nhằm để giữ vững và ngày càng khẳng định vị thế của mình trên  thương trường, Công ty Cổ phần Sudico Hòa Bình đã xây dựng những chiến lược, định hướng đúng đắn phù hợp với nhu cầu của mọi khách hàng dựa trên nền tảng “Uy tín - Chất lượng - Hiệu quả - Chuyên nghiệp”. 

Bắc Ninh thiết tập vùng cách ly y tế 2 khu nhà

 Bắc Ninh thiết tập vùng cách ly y tế 2 khu nhà
(PLVN) - Phòng dịch liên quan đến ca bệnh tại công ty Canon, trưa 12/5, tỉnh Bắc Ninh quyết định thiết lập vùng cách ly y tế toàn bộ khu nhà Ký túc xá công ty Canon và chung cư nhà ở xã hội Quế võ Hillview, với 1.300 người.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó Tổng biên tập: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0888 033 376