Làng thông minh Lapland (Kỳ 3): Khơi dậy sức mạnh từ liên minh cộng đồng nông thôn

(PLVN) - Vùng nông thôn Lapland thách thức tất cả những quan niệm cho rằng các vùng quê đang đối mặt với tương lai ảm đạm và ngày càng bị thu hẹp. Thay vào đó, Lapland là một “viên ngọc quý” của châu Âu, không chỉ bởi sở hữu một “kho tàng” thiên nhiên quý giá mà còn bởi các cộng đồng nông thôn nơi đây biết gắn kết với nhau một cách thông minh để tận dụng mọi lợi thế sẵn có. 
Làng thông minh Lapland (Kỳ 3): Khơi dậy sức mạnh từ liên minh cộng đồng nông thôn Vùng nông thôn Lapland đổi mới để nâng cao chất lượng sống cho cư dân (Ảnh: Antti Pietikäinen).

Giải quyết bài toán thực phẩm và năng lượng

Nằm trong khu vực rừng núi, nhiều tài nguyên thiên nhiên và đa dạng sinh học, vùng nông thôn Lapland có đầy đủ những yếu tố để xây dựng một nền kinh tế tuần hoàn, tự cung tự cấp. Tuy nhiên, trước ý tưởng làng thông minh được áp dụng, các khu vực dân cư của Lapland vẫn mua năng lượng và thực phẩm từ vùng khác, mức chi tiêu lên tới hàng triệu euro mỗi năm. 

Có đủ năng lượng và thực phẩm cho cư dân sinh sống trên địa bàn là bài toán cơ bản nhất mà cộng đồng Lapland phải tự giải quyết nếu không muốn một khối lượng vốn lớn “chảy” ra khỏi Lapland, hay Phần Lan. Mất nguồn vốn là một trong những nguyên nhân chính gây mất việc làm, giảm chất lượng cuộc sống của cư dân. Trong khi đó, với lợi thế địa lý của Lapland, năng lượng và thực phẩm có thể được sản xuất ngay chính tại các vùng nông thôn, vùng núi cao bởi sinh kế chủ yếu của người dân vẫn là nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và các ngành nghề dựa trên tự nhiên. 

Để tận dụng được những lợi thế này, cộng đồng địa phương bắt đầu bằng việc chia sẻ thông tin với nhau. Cụ thể, ban quản lý làng thông minh Bắc Cực Lapland đã thành lập Cụm cộng đồng nông thôn thông minh Bắc Cực (gọi tắt là Cụm nông thôn) để kết nối tất cả những người dân từ nhiều ngành nghề kinh tế khác nhau. Thông qua đó, người dân chia sẻ kiến thức và kỹ năng phát triển các sản phẩm và dịch vụ của mình để học hỏi lẫn nhau, bổ sung ưu điểm, khắc phục nhược điểm để tăng thêm hiệu quả kinh doanh của từng địa phương, nâng cao sức cạnh tranh của Lapland trong nước, cũng như trên toàn châu Âu. 

Tìm kiếm giải pháp tự nhiên ở Lapland. (Ảnh: House of Lapland).  

Hoạt động của Cụm nông thôn xoay xung quanh các chương trình hợp tác trên ba lĩnh vực chính, đó là phát triển công nghệ sinh học, sản xuất và kinh doanh thực phẩm, áp dụng năng lượng tái tạo. Các chương trình này thu hút rất nhiều tổ chức, doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cơ sở đào tạo, cũng như các hộ gia đình, cá nhân tại Lapland tham gia đóng góp, chia sẻ ý kiến, hoặc đơn giản chỉ là học hỏi… Các thông tin đều được công bố trên Internet để người dân có thể dễ dàng cập nhật. 

Trong đó, có sáng kiến “Food House” tập hợp các hộ kinh doanh, doanh nhân dưới một mái nhà. Tại đây, họ sử dụng máy móc chung, sản xuất và chế biến thực phẩm để cung cấp cho các bếp ăn trung tâm, các điểm du lịch và các khách hàng có nhu cầu. Như vậy, họ có thể tiết kiệm tài nguyên và năng lượng, tận dụng được nguồn lực của lao động địa phương, mà vẫn làm ra được những sản phẩm từ nông nghiệp đảm bảo chất lượng. 

Phát huy thế mạnh nông nghiệp địa phương (Ảnh: Artic Council).  

Trong khi đó, năng lượng đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển nền kinh tế tuần hoàn. Do vậy, Lapland đặt mục tiêu phần lớn các khu vực nông thôn có thể tự cung tự cấp năng lượng kể từ năm 2025 dựa trên các giải pháp từ thiên nhiên. Trong mạng lưới nông thôn Lapland, có các đơn vị tư vấn dành riêng cho các doanh nghiệp đang gặp khó khăn hay giới thiệu những doanh nhân, nguồn lao động mới vào lĩnh vực sản xuất năng lượng tái tạo, dựa trên nguyên tắc thiện chí, hỗ trợ lẫn nhau và chia sẻ thông tin. 

Theo đó, làng thông minh Lapland được coi là một nơi hấp dẫn để sinh sống, đặc biệt thu hút những “người di cư” trẻ tuổi, những doanh nhân trẻ tìm kiếm những cơ hội mới, sẵn sàng cống hiến cho cộng đồng. Điều này góp phần giúp cho các vùng nông thôn Lapland có thể tự đổi mới, tự cải thiện thị trường kinh doanh địa phương và chất lượng sống của cư dân.

Liên minh nông dân REKO

Một sáng kiến đáng đề cập trong Cụm nông thôn Bắc cực là vòng tròn kết nỗi chuỗi thực phẩm REKO, với ý tưởng kết nối trực tiếp giữa người nông dân và các nhà sản xuất nông sản với người dùng cuối, tức người tiêu dùng, thông qua các kênh bán hàng trực tuyến. Cơ chế hoạt động của mô hình REKO rất đơn giản, lấy cảm hứng từ một mô hình tương tự đã có ở Pháp. Mô hình REKO ra mắt lần đầu tiên vào tháng 6 năm 2013 tại Jakobstad, cách Lapland khoảng hơn 500km. 

Mô hình REKO hoạt động theo một cơ chế đơn giản. Đầu tiên là thành lập một nhóm trên Facebook và một trang web của nhóm REKO. Quản trị viên của nhóm sẽ chỉ định một số ngày trong tuần hoặc trong tháng (ví dụ thứ năm hàng tuần), cũng như địa chỉ giao dịch giữa người mua và người bán. Đến gần ngày giao dịch, các nhà sản xuất, người nông dân có thể đăng lên nhóm những nông sản họ có thể bán với giá của những sản phẩm đó.

Người tiêu dùng có thể đặt hàng bằng cách bình luật trực tiếp vào bài đăng của nhà sản xuất nông sản hoặc thông qua một website riêng của nhom REKO. Đáng nói, người bán hàng không cần phải là doanh nhân để được bán sản phẩm trong nhóm REKO nhưng phải đảm bảo các yếu tố pháp lý như đã nộp thuế, đáp ứng an toàn vệ sinh thực phẩm và tính chính xác về thông tin sản phẩm họ rao bán. 

Mô hình REKO kết nối chuỗi sản xuất – buôn bán nông sản giữa người người sản xuất và người dùng cuối (Ảnh: Dailyfindland). 

Không có tổ chức chính thức đứng sau mỗi nhóm REKO, vì vậy không có chi phí hành chính liên quan. Quản trị viên của các nhóm Facebook là những tình nguyện viên và các điểm giao hàng cũng được lựa chọn một cách chiến lược để không tiêu tốn quá nhiều tiền thuê. Trong khi đó, một số chợ và siêu thị trong khu vực cũng đóng góp không gian miễn phí cho các nhóm REKO địa phương để thu hút khách hàng.

Bên cạnh đó, giá sản phẩm của người bán thường không cao hơn nhiều so với giá trong chuỗi cửa hàng thực phẩm bởi không tiêu tốn cho bao bì, không phải trả phí quảng cáo, phí vận chuyển, phí giữ kho... Mặt khác, chất thải từ hoạt động này được giảm xuống gần như không có gì vì nông dân chỉ thu hoạch và mang theo những gì đã được đặt hàng.

Hiện tại, có khoảng 150 nhóm REKO trên toàn đất nước Phần Lan với tổng số người dùng lên tới khoảng 200.000 người, chủ yếu ở các vùng nông thôn hẻo lánh, vùng sâu vùng xa. Còn tại Lapland, có tổng cộng năm vòng tròn kết nối REKO tại các vùng Rovaniemi, Ranua, Enontekiö, Sea Lapland và Kittilä. 

Đơn cử, hộ gia đình của Mikko Riskilä chuyên sản xuất thịt và cá, Riskilä cho biết anh được một người bạn giới thiệu tham gia nhóm REKO ở Rovaniemi, về sau anh trở thành một thành viên hoạt động tích cực trong nhóm. Riskilä chia sẻ: “Lợi nhuận có thể thay đổi qua các ngày. Đôi khi doanh số bán hàng thực sự tốt, nhưng đôi khi doanh số bán hàng chỉ dưới 200 euro một ngày.

Tuy nhiên điều thực sự quan trọng là mối quan hệ tôi xây dựng được với khách mua hàng quan tâm đến sản phẩm địa phương. REKO là một cách tiếp thị hiệu quả để được tiếp xúc và nghe phản hồi trực tiếp từ người mua, cũng như được giải thích cho họ cặn kẽ hơn về nguồn gốc các loại thực phẩm, quy trình chế biến, phương pháp sản xuất”.

Mia, một người tiêu dùng thường xuyên trên nhóm REKO, cũng cho biết: “Điều quan trọng mà mô hình REKO làm được không chỉ để phân phối thực phẩm, mà còn là kết nối cộng đồng. Thông qua đó, người dân có thể tự định hình loại hình nông nghiệp mà chúng tôi mong muốn cũng như loại thực phẩm chúng tôi muốn tiêu thụ”.

Tóm lại, làng thông minh Lapland phát huy thế mạnh địa phương thông qua các liên minh cộng đồng nông thôn. Chỉ khi người nông dân chung tay gắn kết với nhau, cùng với tất cả các thành phần khác trong xã hội để hướng tới sự thay đổi tích cực, cuộc sống của họ mới thực sự chuyển biến.

Đỗ Trang / Pháp luật 4 Phương
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục
Đổi thời, luật lấn lệ

Đổi thời, luật lấn lệ

(PLVN) - Việc nước Anh ra khỏi EU (Brexit) trên danh nghĩa đã kết thúc từ đầy năm 2020 và trên thực tế cơ bản cũng đã xong ngay trước khi năm mới 2021 bắt đầu. Nhưng như thế không có nghĩa là giữa hai bên đã hết sạch mọi chuyện lằng nhằng với nhau mà gốc rễ ở thời nước Anh còn là thành viên EU. 

Đọc thêm

Truy bắt 'nữ quái' trốn nã đặc biệt nguy hiểm

Truy bắt 'nữ quái' trốn nã đặc biệt nguy hiểm
(PLVN) - Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Đồng Nai phối hợp với Đoàn đặc nhiệm phòng chống tội phạm ma túy số 4 thuộc Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển mới bắt giữ Nguyễn Thị Lan, đối tượng truy nã đặc biệt nguy hiểm theo quyết định truy nã của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đồng Nai.

Đổi thời, luật lấn lệ

Đổi thời, luật lấn lệ
(PLVN) - Việc nước Anh ra khỏi EU (Brexit) trên danh nghĩa đã kết thúc từ đầy năm 2020 và trên thực tế cơ bản cũng đã xong ngay trước khi năm mới 2021 bắt đầu. Nhưng như thế không có nghĩa là giữa hai bên đã hết sạch mọi chuyện lằng nhằng với nhau mà gốc rễ ở thời nước Anh còn là thành viên EU. 

Đòn nặng trong quan hệ Mỹ - Trung

Đòn nặng trong quan hệ Mỹ - Trung
(PLVN) - Giới quan sát nhận định, thời ông Trump cầm quyền, Mỹ đã có sự điều chỉnh chính sách và chiến lược rất cơ bản theo hướng cứng rắn và xung khắc với Trung Quốc đồng thời trên nhiều phương diện. Mọi dấu hiệu đều cho thấy phía Mỹ sẽ không giảm bớt mức độ xung khắc và đối đầu quyết liệt với Trung Quốc ở thời ông Biden trị vì nước Mỹ. Nhất là sau khi hai bên vừa mới nặng tay tung đòn nhằm vào nhau. 

Thay đổi triều chính ở Mỹ

Thay đổi triều chính ở Mỹ
(PLVN) - Ngày 20/1 vừa qua, cái gì phải đến sau cuộc bầu cử tổng thống ở nước Mỹ thì cũng đã, đến tân Tổng thống Joe Biden và tân Phó Tổng thống Kamala Harris (đều thuộc Đảng Dân chủ) chính thức tuyên thệ nhậm chức. Thời kỳ cầm quyền của Tổng thống Donald Trump chấm dứt và nước Mỹ lại một lần thay đổi triều chính.

Mời đón đọc Pháp luật Chuyên đề Xuân Tân Sửu

Mời đón đọc Pháp luật Chuyên đề Xuân Tân Sửu
(PLVN) - Nội dung hấp dẫn được trình bày đẹp và sang trọng, Pháp luật Chuyên đề số đặc biệt Xuân Tân Sửu là món quà tinh thần đặc sắc như một lời tri ân gửi tới quý độc giả đã tin yêu, thủy chung đồng hành cùng chúng tôi suốt một “năm Covid” đầy khó khăn, thử thách...

Đảng Cộng sản Việt Nam là đại diện thực sự của toàn thể dân tộc Việt Nam

Đảng Cộng sản Việt Nam là đại diện thực sự của toàn thể dân tộc Việt Nam
(PLVN) - Ông Pallab Sengupta - Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng Ban Quốc tế Đảng Cộng sản Ấn Độ khẳng định song song với việc đẩy mạnh phát triển kinh tế và xã hội, Đảng Cộng sản Việt Nam sẽ tăng cường tiềm lực quốc phòng để đối phó với bất cứ mối đe dọa bên ngoài nào, giữ vững độc lập chủ quyền của đất nước.

Quảng Ninh phát hiện bãi cọc gỗ, nghi là “đại bản doanh chỉ huy trận Bạch Đằng đánh bại quân Nguyên Mông”

Quảng Ninh phát hiện bãi cọc gỗ, nghi là “đại bản doanh chỉ huy trận Bạch Đằng đánh bại quân Nguyên Mông”
(PLVN) - Trên diện tích gần 300m2 vừa được khai quật cuối năm 2020, đầu năm 2021, trong quá trình khai quật khảo cổ tại di tích Thiên Long Uyển, thuộc thôn Đức Sơn, xã Yên Đức, TX Đông Triều (Quảng Ninh), các nhà khoa học đã tiếp tục phát hiện một số cột, cọc gỗ tại khu vực đầm cách đó không xa.

Công an tỉnh Quảng Bình quyết liệt đấu tranh với tội phạm vi phạm về vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo

Công an tỉnh Quảng Bình quyết liệt đấu tranh với tội phạm vi phạm về vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo
(PLVN) - Với việc thực hiện hiệu quả, đồng bộ nhiều giải pháp linh hoạt trong công tác vận động thu hồi và đấu tranh với tội phạm vi phạm pháp luật về vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo, Công an tỉnh Quảng Bình đã từng bước nâng cao ý thức, nhận thức và hành động của nhân dân, đặc biệt là trong công tác phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm này.

Nhân dân đóng góp nhiều ý kiến thực hiện “ý chí, khát vọng phát triển đất nước”

Nhân dân đóng góp nhiều ý kiến thực hiện “ý chí, khát vọng phát triển đất nước”
(PLVN) - Trong quá trình tổ chức lấy ý kiến góp ý vào dự thảo văn kiện trình Đại hội XIII của Đảng, nhân dân quan tâm và đóng góp nhiều ý kiến xác đáng cho các giải pháp thực hiện “ý chí, khát vọng phát triển đất nước”, tạo sự đồng lòng, chung sức của toàn Đảng, toàn dân xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn phát triển mới.

Cà Mau phấn đấu đi đầu về lĩnh vực phát triển kinh tế biển gắn với phát triển du lịch

Cà Mau phấn đấu đi đầu về lĩnh vực phát triển kinh tế biển gắn với phát triển du lịch
(PLVN) - UBND tỉnh Cà Mau và Công ty Cổ phần Tập đoàn T&T đang thảo luận và tiến tới việc ký kết hợp tác chiến lược để đưa Cà Mau trở thành một trong những địa phương đi đầu về lĩnh vực phát triển kinh tế biển gắn với phát triển du lịch, thương mại dịch vụ và năng lượng tái tạo; nâng cao năng lực và tạo cơ hội cho nhân dân trong vùng tham gia phát triển kinh tế, giữ gìn và phát triển nền văn hóa địa phương và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Đà Nẵng thu hút du lịch MICE dịp đầu năm mới

Đà Nẵng thu hút du lịch MICE dịp đầu năm mới
(PLVN) - Nối tiếp các hoạt động thu hút khách du lịch MICE (là loại hình du lịch kết hợp hội nghị, hội thảo, triển lãm, tổ chức sự kiện, du lịch khen thưởng của các công ty cho nhân viên, đối tác) đến Đà Nẵng trong năm 2021, Sở Du lịch TP Đà Nẵng tổ chức đón đoàn khách du lịch gồm 700 nhân viên từ Công ty TNHH R&B Hà Nội do Công ty Cổ phẩn Du lịch Danasea và Công ty TNHH Dịch vụ và Du lịch Phố Việt khai thác.
Quảng Ngãi sẽ "mạnh tay" với những dự án đầu tư về nông nghiệp kiểu "để không"

Quảng Ngãi sẽ "mạnh tay" với những dự án đầu tư về nông nghiệp kiểu "để không"

(PLVN) - Những năm gần đây, tỉnh Quảng Ngãi “nở rộ” các dự án đầu tư về nông nghiệp, dịch vụ với những báo cáo được xem là “cú huých” về phát triển kinh tế cho các địa phương. Thế nhưng, thực tế sau khi được cấp phép, không ít dự án chỉ triển khai dang dở rồi … để đó, gây ảnh hưởng đời sống và bức xúc dư luận.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬