Thi hành phán quyết trọng tài nước ngoài trên địa bàn TP.HCM: Nhiều khó khăn, vướng mắc

(PLVN) - Những năm qua trên địa bàn TP HCM số việc phải thi hành án liên quan đến phán quyết của Trọng tài nước ngoài (TTNN) không nhiều, tuy nhiên do các nguyên nhân khách quan, người phải thi hành các phán quyết TTNN thường không có điều kiện thi hành án Vì vậy, kết quả thi hành án đối với các phán quyết TTNN trong những năm qua tại TP HCM đạt được không cao.
Thi hành phán quyết trọng tài nước ngoài trên địa bàn TP.HCM: Nhiều khó khăn, vướng mắc Ảnh minh họa

Nhiều trường hợp không còn tài sản

Từ năm 2012 đến nay, Cục Thi hành án dân sự (THADS) TP HCM đã thụ lý giải quyết 17 việc thi hành phán quyết của TTNN. Nhìn chung giá trị phải thi hành các phán quyết của TTNN thường có giá trị tương đối lớn, đồng thời trong mỗi phán quyết lại thường quy định các loại ngoại tệ khác nhau.

Hầu hết các phán quyết của TTNN được công nhận và cho thi hành tại Việt Nam thì người phải thi hành án là pháp nhân Việt Nam có hoạt động thương mại ở nước ngoài hoặc với pháp nhân nước ngoài. Có thể thấy là hầu hết các pháp nhân Việt Nam khi tham gia các hoạt động thương mại có yếu tố nước ngoài thường có ý thức chấp hành pháp luật khá tốt.

Do vậy, việc để xảy ra các tranh chấp dẫn đến phải bồi thường hợp đồng hay phải thanh toán tiền hàng… thường là những trường hợp bất khả kháng, khi mà trên thực tế doanh nghiệp không còn khả năng tài chính để tiếp tục thực hiện hợp đồng. Vì vậy, đến giai đoạn phải thi hành phán quyết của Trọng tài thì họ không còn tài sản để thi hành án.

Hiện nay, pháp luật về tố tụng dân sự của Việt Nam mới chỉ quy định về thủ tục để yêu cầu Bộ Tư pháp, Tòa án công nhận và cho thi hành tại Việt Nam phán quyết của TTNN và thủ tục tạm đình chỉ thi hành, hủy quyết định công nhận và cho thi hành phán quyết của TTNN (Điều 451 Bộ luật Tố tụng Dân sự (BLTTDS) năm 2015; Điều 463 BLTTDS năm 2015 về tạm đình chỉ thi hành, hủy quyết định công nhận và cho thi hành phán quyết của TTNN). 

Đối với văn bản đính chính, sửa đổi, bổ sung, giải thích của phán quyết của TTNN đã được công nhận và cho thi hành tại Việt Nam thì pháp luật của chúng ta chưa có quy định có phải thực hiện thủ tục công nhận và cho thi hành các loại văn bản đó không hay giá trị pháp lý như thế nào.

Do vậy, trên thực tế có những vụ việc phán quyết của Trọng tài không chính xác, khó thi hành hoặc có sửa đổi bổ sung thì thủ tục yêu cầu đính chính, giải thích và giá trị pháp lý của các văn bản này còn chưa rõ nên khó khăn cho công tác tổ chức thi hành án.

Thi hành án có yếu tố nước ngoài: quy định còn chưa rõ

Trong những năm qua trên địa bàn TP HCM việc thi hành án có yếu tố nước ngoài ngày càng có xu hướng tăng cao. Hiện nay, theo quy định tại điểm i khoản 2 Điều 35 Luật THADS sửa đổi, bổ sung năm 2014 thì các bản án, quyết định quy định tại khoản 1 Điều 36 mà có đương sự hoặc tài sản ở nước ngoài hoặc cần phải uỷ thác tư pháp về thi hành án sẽ thuộc thẩm quyền tổ chức thi hành của cơ quan THADS cấp tỉnh. 

Như vậy, có thể hiểu việc thi hành án có yếu tố nước ngoài sẽ thuộc thẩm quyền thi hành của Cục THADS. Tuy nhiên, việc thi hành án có yếu tố nước ngoài (theo quy quy định của pháp luật dân sự cũng như hình sự và pháp luật về THADS vẫn chưa có một định nghĩa nào về “bản án, quyết định có yếu tố nước ngoài”) chưa hẳn bản án, quyết định của Toà án đã có yếu tố nước ngoài vì trong quá trình tổ chức thi hành án có thể phát sinh yếu tố nước ngoài do đương sự xuất cảnh ra nước ngoài hoặc phát hiện tài sản ở nước ngoài… và ngược lại có những bản án, quyết định của Toà án có yếu tố nước ngoài, nhưng trong giai đoạn thi hành án lại không có yếu tố nước ngoài.

Hiện nay, pháp luật về THADS chưa có quy định rõ ràng về thẩm quyền thi hành án đối với các bản án, quyết định có yếu tố nước ngoài, ngoài quy định về vấn đề uỷ thác thi hành án tại điểm a khoản 1 Điều 56 Luật THADS: “Cơ quan THADS cấp tỉnh ủy thác cho cơ quan THADS cấp tỉnh nơi khác thi hành các bản án, quyết định có yếu tố nước ngoài”.

Đồng thời cũng chưa có định nghĩa, giải thích thế nào là “việc thi hành án có yếu tố nước ngoài” và cũng chưa có tiêu chí để phân loại đối với loại việc này, do vậy rất khó để có một số liệu thống kê chính xác. Tại TP HCM hiện nay có khoảng 100 vụ việc có yếu tố nước ngoài đã và đang thực hiện thủ tục uỷ thác tư pháp để thông báo cho đương sự biết quyền và nghĩa vụ của mình trong việc thi hành án.

Luật THADS cũng quy định rất chung về vấn đề thi hành án có yếu tố nước ngoài và việc tương trợ tư pháp về dân sự trong thi hành án. Bên cạnh đó, các quy định về ủy thác tư pháp còn phức tạp, mất nhiều thời gian, do vậy, việc tổ chức THADS có yếu tố nước ngoài còn gặp phải rất nhiều khó khăn. 

Do các quy định chưa rõ ràng, nên hiện nay các chấp hành viên rất lúng túng trong việc thực hiện uỷ thác tư pháp. Nếu không tiếp tục thông báo cho đương sự thì sợ sau này đương sự khiếu nại vì họ cho rằng việc thi hành án ảnh hưởng đến quyền lợi của họ nên “cần yêu cầu tương trợ tư pháp đối với cùng một đương sự trong cùng một việc thi hành án”.  

Còn nếu tiếp tục thực hiện việc uỷ thác tư pháp thì không biết bao giờ mới giải quyết xong hồ sơ thi hành án. Hơn nữa, trong quá trình tổ chức xử lý tài sản sẽ xảy ra xung đột giữa các quy định về thời hạn trong tổ chức thi hành án.

Ví dụ: trong quá trình kê biên, thẩm định giá, bán đấu giá đều cho đương sự thời hạn thỏa thuận tương đối ngắn. Do vậy, nếu đương sự ở nước ngoài thì việc thực hiện thông báo rõ ràng sẽ vượt quá thời hạn cho phép đối với các thủ tục trên.

Việc uỷ thác tư pháp trong lĩnh vực xác minh điều kiện thi hành án và xử lý tài sản của đương sự ở nước ngoài hiện nay chưa có quy định. Do vậy, cơ quan THADS không có căn cứ để thực hiện.

Vì vậy, một số trường hợp người phải thi hành án là người nước ngoài hoặc người Việt Nam định cư ở nước ngoài thì cơ quan thi hành án không thể xác minh điều kiện thi hành án và xử lý tài sản của đương sự ở nước ngoài được. Do vậy, nếu họ không có tài sản tại Việt Nam thì có đưa vào diện chưa có điều kiện thi hành án được không?

Ngoài ra, khoản 3 Điều 126 Luật THADS quy định đối với giấy tờ liên quan đến tài sản, nhân thân của đương sự thì hết thời hạn 01 năm, kể từ ngày thông báo nếu đương sự không đến nhận, chấp hành viên làm thủ tục chuyển giao cho cơ quan đã ban hành giấy tờ đó xử lý theo quy định. Tuy nhiên, pháp luật về THADS chưa quy định trường hợp cơ quan ban hành giấy tờ có trụ sở ở nước ngoài thì thực hiện trả lại giấy tờ như thế nào... 

Cẩm Tú

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Hơn 150 doanh nghiệp nhà nước “chây ì” công bố thông tin

Hơn 150 doanh nghiệp nhà nước “chây ì” công bố thông tin

(PLVN) - Theo thống kê của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, tính đến cuối năm 2018, 383 doanh nghiệp gửi báo cáo để công bố trên Cổng thông tin doanh nghiệp, chiếm 71,6% tổng số doanh nghiệp nhà nước (DNNN), tăng mạnh so với mức 38% của năm 2016 và 44% của năm 2017.

Người dân chung cư quan tâm tới hệ thống thoát hiểm

Người dân chung cư quan tâm tới hệ thống thoát hiểm
(PLVN) - Sau hàng loạt vụ cháy diễn ra tại các khu chung cư, nhà cao tầng thời gian qua, hệ thống thoát hiểm ở các chung cư đang là mối quan tâm hàng đầu của người dân. Tại nhiều chung cư, thang bộ thoát hiểm đang nằm ở phần lõi của tòa nhà, khi xảy ra hỏa hoạn, cư dân rất khó chạy ra thang thoát hiểm, dễ xảy tới hiện tượng chen lấn, xô đẩy…

Cái giá quá đắt cho gia đình Mexico muốn thực hiện “giấc mơ” Mỹ

Cái giá quá đắt cho gia đình Mexico muốn thực hiện “giấc mơ” Mỹ
(PLVN) - "Khi chúng tôi đến nơi, cô ấy đang la hét, gào khóc nói rằng dòng nước đã cuốn trôi con gái cô", Julia Le Duc, phóng viên tờ La Jornada ở thành phố Matamoros, Mexico, kể lại. Cô là người đã chụp bức ảnh hai cha con chết đuối trên sông Rio Grande giữa biên giới Mỹ - Mexico.

Hiện thực hóa mục tiêu xây dựng thành công đô thị thông minh Tây Ninh

Hiện thực hóa mục tiêu xây dựng thành công đô thị thông minh Tây Ninh
(PLVN) - Lãnh đạo UBND tỉnh Tây Ninh quyết tâm đưa tỉnh trở thành đơn vị đi đầu trong ứng dụng CNTT, tăng cường hiệu lực, hiệu quả hoạt động của tỉnh nhà trong thời đại mới, góp phần vào việc xây dựng thành công đô thị thông minh, chính quyền điện tử và mang lại nhiều giá trị hơn cho xã hội, người dân và doanh nghiệp. 
Điều kỳ diệu vẫn xảy ra

Điều kỳ diệu vẫn xảy ra

(PLVN) - “Chào ngày mới” hôm nay của Pháp luật Việt Nam nói về một điều kỳ diệu. Sau gần 2 tháng được chăm sóc đặc biệt, bé Bình An, con của sản phụ Nguyễn Thị Liên (28 tuổi ở Lý Nhân, Hà Nam, bị ung thư vú giai đoạn cuối phải mổ ngồi để đón con) đã được xuất viện hôm qua (15/7), với cân nặng 2,4 kg. 

Tôn vinh hay chỉ là “thương vụ”?

Tôn vinh hay chỉ là “thương vụ”?
(PLVN) - Cuối chiều ngày 13/7 tức là chỉ trước lúc chương trình “Tôn vinh Nữ hoàng thương hiệu Việt Nam 2019” diễn ra vài giờ, lãnh đạo Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Xô đã chính thức ra văn bản hủy chương trình này với lý do phía Cung đã nhiều lần yêu cầu đơn vị tổ chức cung cấp các giấy tờ, tài liệu chứng minh tính hợp pháp của việc tổ chức chương trình, tuy nhiên cho đến 15h30 ngày 13/7, đơn vị này vẫn không cung cấp được. 

Nâng cao chất lượng cơ quan dân cử: Cần cân nhắc việc giảm đại biểu HĐND chuyên trách

Nâng cao chất lượng cơ quan dân cử: Cần cân nhắc việc giảm đại biểu HĐND chuyên trách
(PLVN) - Tại phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) vào hôm qua (15/7), khi cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức Chính quyền địa phương, nhiều đại biểu tán thành việc giảm số lượng đại biểu hội đồng nhân dân (HĐND) các cấp, giảm số lượng cấp phó của HĐND. Tuy nhiên, cũng cần phải cân nhắc xem giảm như thế nào và giảm ở cấp nào?

Nhiều chính sách dành cho phụ nữ được cụ thể hóa

Nhiều chính sách dành cho phụ nữ được cụ thể hóa
(PLVN) - Ngày 15/7, Ban Dân vận Trung ương đã tổ chức Hội nghị đánh giá một năm thực hiện Chỉ thị 21 của Ban Bí thư về tiếp tục đẩy mạnh công tác phụ nữ trong tình hình mới, gắn với việc thực hiện Chỉ thị 35 của Bộ Chính trị về Đại hội Đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng.
Đắk Lắk cần rà soát việc xử lý những sai phạm, gây bức xúc trong nhân dân

Đắk Lắk cần rà soát việc xử lý những sai phạm, gây bức xúc trong nhân dân

(PLVN) - Ngày 15/7, Đoàn kiểm tra của Ban Bí thư do ông Phan Đình Trạc, Bí Thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Nội chính Trung ương làm Trưởng đoàn đã làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đắk Lắk về thực hiện Nghị quyết Trung ương IV, khóa XII gắn với việc triển khai Quy định số 101-QĐ/TW của Ban Bí thư; Quy định số 55-QĐ/TW của Bộ Chính trị và việc thực hiện Quy định số 08-QĐi/TW của Ban Chấp hành Trung ương.

31.1°C

Hà Nội

SJC Hà Nội

Mua vào 36.520

Bán ra 36.520

VNIndex

3.41 0.37%