Hạ màn kịch vụng 5000 tấn cá “nghiên cứu khoa học”/năm

(PLO) - Hôm 26/12, Chính phủ Nhật Bản cho biết đảo quốc này sẽ rút khỏi tổ chức Ủy ban quốc tế về đánh bắt cá voi (IWC) từ ngày 1/1 năm tới và sẽ khôi phục đánh bắt cá voi phục vụ mục đích thương mại từ đầu tháng 7/2019.
Hạ màn kịch vụng 5000 tấn cá “nghiên cứu khoa học”/năm Một con cá voi Minke bị đưa về Kushiro trên đảo Hokkaido, Nhật Bản, vào năm 2017

IWC được thành lập năm 1948 với mục đích hạn chế đánh bắt cá voi trên khắp thế giới để loại động vật đại dương đặc biệt này không bị diệt chủng. Từ năm 1987, IWC cấm triệt để việc đánh bắt cá voi để thương mại trên phạm vi toàn thế giới. Nhật Bản đã nhiều lần từ đó đến nay yêu cầu được đánh bắt cá voi nhưng không được chấp nhận.

Tuy nhiên, Nhật Bản hàng năm vẫn đánh bắt một lượng cá voi không hề nhỏ với lý do “nghiên cứu khoa học”, mà trong thực chất là để kinh doanh, hàng năm trung bình khoảng 5.000 tấn thịt cá voi, và đánh bắt cả tận nơi rất xa là Bắc Cực và Nam Cực.

Quy định của IWC được coi như luật pháp quốc tế và có giá trị hiệu lực phổ cập như luật pháp quốc tế nói chung. Như tất cả các quốc gia khác trên thế giới, Nhật Bản đã tham gia IWC thì đương nhiên phải thực hiện nghiêm chỉnh những quy định chung của IWC. Luật chung có giá trị và hiệu lực pháp lý quốc tế đối với tất cả. 

Vấn đề đối với Nhật Bản là vừa muốn tham gia IWC lại vừa muốn được đánh bắt cá voi để thương mại hoá. Không có chân trong IWC thì sẽ không thể tham gia được vào quá trình hoạch định chính sách của IWC và quá trình kiểm tra, giám sát hoạt động của IWC, bị cô lập và trở thành mục tiêu tấn công trên phương diện này. Như thế vô cùng bất lợi cho Nhật Bản về pháp lý quốc tế cũng như về chính trị.

Thật ra, Nhật Bản vốn có chủ ý ra khỏi IWC từ lâu rồi nhưng còn chần chừ vì vừa muốn không bị coi là vi phạm luật chung kia vừa có thể tận lợi được từ cái lệ riêng. Mục đích bao trùm của Nhật Bản là đánh bắt cá voi để thương mại hoá.

Chẳng có công chuyện nghiên cứu khoa học nào cần đến khối lượng thịt cá voi lớn đến như vậy hàng năm. Cái lệ riêng này có hai nội hàm chính là lợi ích riêng quyết định tất cả và lợi ích riêng bất chấp tất cả. 

Cho nên một khi luật chung kia không còn có lợi nữa và cản trở lợi ích riêng thì cái lệ quyết định tất cả và chi phối mọi hành vi. Nhật Bản hiện nhận ra rằng nếu cứ tiếp tục là thành viên IWC thì sẽ không bao giờ đạt được mục tiêu theo đuổi. Chiêu thức “treo đầu dê bán thịt chó” với “đánh bắt cá voi để nghiên cứu khoa học” không còn thuyết phục được ai tin và trở thành trò kịch vụng.

Luật chung trong chuyện này bị thua lệ riêng. Lệ riêng đưa lại không chỉ lợi ích kinh tế và thương mại mà còn cả chính trị nữa. Ra khỏi IWC thì sẽ không còn bị IWC kiềm toả và chi phối, không bị bên ngoài dẫn dắt và ép buộc.

Điều này có tác động chính trị đối nội rất to lớn và quan trọng ở Nhật Bản cho dù không hợp thời trên thế giới. Thế giới ngày nay là thế giới của thời hội nhập quốc tế và toàn cầu hoá, thời luật pháp quốc tế đảm trách vai trò của trọng tài.

Thịt cá voi được bày bán tại một chợ cá ở Nhật Bản

Quyết định nói trên của Nhật Bản cả trên danh nghĩa lẫn trong thực chất đều không khác gì nhiều định hướng chủ đạo và phương châm hành xử của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ngay trong năm 2018 sắp qua này, ông Trump đã không ít lần thể hiện chúng. Thông điệp chung từ đó là hành xử theo lệ riêng như có thể được và tuân thủ luật pháp quốc tế chỉ như cần thiết. 

Những động thái như thế thật chẳng tốt lành chút nào đối với luật pháp quốc tế, nhưng xem ra lại rất thông dụng trong chính trị thế giới. Chuyện luật chung thua lệ riêng như thế này chẳng phải nhắc nhở rằng chỉ có luật pháp quốc tế không thôi thì chưa thể đủ để luật pháp quốc tế có hiệu lực trên thực tế. Và chừng nào còn tình trạng có lợi thì tham gia, bất lợi thì rút khỏi những thể chế đa phương chung, thì chừng đó luật pháp quốc tế vẫn chưa thể có hiệu lực bền vững.

Trong một thông báo chung được đưa ra bởi Ngoại trưởng Marise Payne và Bộ trưởng Môi trường Melissa Price, chính phủ Australia cho biết họ "cực kỳ thất vọng" trước quyết định rút khỏi IWC của Nhật Bản.

Trong khi đó, tổ chức Hòa bình Xanh (Greenpeace) cáo buộc Nhật Bản cố tình lựa chọn dịp cuối năm dể đưa ra tuyên bố này nhằm tránh sự chú ý và chỉ trích.

Giám đốc điều hành tổ chức này, ông Sam Annesley, nói: "Với công nghệ đánh bắt hiện đại, việc khai thác quá đà ở cả gần bờ Nhật Bản và những vùng biển sâu dẫn đến sự suy giảm của rất nhiều loài cá voi. Hầu hết số lượng các loài cá voi này đều chưa thể hồi phục, trong đó có những loài cá voi lớn như cá voi xanh, cá voi vây và cá voi sei", ông nói.

Sau thế chiến hai, thịt cá voi trở thành một nguồn dinh dưỡng chứa protein quan trọng đối với người dân Nhật Bản. Theo thống kê, vào những năm 1960, Nhật Bản tiêu thụ khoảng 200.000 tấn cá voi mỗi năm.  Con số này là khoảng 5.000 tấn trong những năm gần đây.

Hạ Nham

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Tứ kết Copa America 2019: Một Copa của những anh hào sắp bắt đầu

Tứ kết Copa America 2019: Một Copa của những anh hào sắp bắt đầu
(PLVN) - Ở vòng tứ kết, Copa America sẽ quy tụ những đội bóng xuất sắc nhất Nam Mỹ. Đó là sẽ những trận đấu đấu sống còn giữa các đội mạnh nhất khu vực. Sự hấp dẫn của những trận đấu loại trực tiếp sẽ khiến vòng tứ kết thêm kịch tính.

BMW Service Clinic: Chăm sóc tận tình như lời tri ân

BMW Service Clinic: Chăm sóc tận tình như lời tri ân
(PLVN) - Khi sở hữu xe BMW, khách hàng không chỉ được tận hưởng niềm vui sau tay lái mà còn trải nghiệm những dịch vụ chăm sóc khách hàng theo đúng đẳng cấp của thương hiệu. Chương trình BMW Service Clinic do Thaco và BMW Việt Nam đồng triển khai toàn quốc nhằm cung cấp cho khách hàng BMW và MINI các dịch vụ chăm sóc chiếc xe yêu quý một cách thuận tiện nhất.
Làm việc tại phố cổ, dân văn phòng bao giờ mới mua được nhà?

Làm việc tại phố cổ, dân văn phòng bao giờ mới mua được nhà?

(PLVN) - Tại nhiều thành phố lớn trên thế giới, tắc đường đã trở thành vấn nạn và Hà Nội cũng không ngoại lệ. Mỗi buổi sáng, hàng chục ngàn người phải đối mặt với sự mệt mỏi khi xuyên qua những cung đường dày đặc, nhất là với những ai đi làm khu trung tâm. Có nhà gần nơi làm việc để tiện bề di chuyển trở thành mơ ước của nhiều người.
Mẹ nghèo khóc cạn nước mắt vì đứa con “trời đánh” vào tù ra tội như cơm bữa

Mẹ nghèo khóc cạn nước mắt vì đứa con “trời đánh” vào tù ra tội như cơm bữa

(PLVN) - 33 tuổi nhưng Vũ Sỹ Hùng có đến 14 năm vào tù ra tội với các tội danh khác nhau. Cũng chừng ấy thời gian, người mẹ nghèo phải ngược xuôi khắp nơi để thăm gặp, lo lắng cho đứa con độc nhất. Bao nhiêu tình thương bà dồn hết vào đứa con ấy, những mong nó hoán cải, nhưng Hùng vẫn chứng nào tật nấy. Mới đây, thanh niên này tiếp tục nhận án chung thân về hai tội Mua bán và Tàng trữ trái phép chất ma túy. 

Cần loại bỏ những quảng cáo phản cảm

Cần loại bỏ những quảng cáo phản cảm
(PLVN) - Hàng triệu khán giả từng bức xúc khi bị các nhà đài chọn “giờ vàng”- bữa cơm gia đình để quảng cáo thuốc đại tràng với một người đàn ông khắc khổ nhăn nhó ôm bụng chạy vội vào toilet, hay clip quảng cáo nước tẩy bồn cầu với hình ảnh các loại vi khuẩn…

Phim chiếu trong quân đội phải có chủ đề tư tưởng, lành mạnh

Phim chiếu trong quân đội phải có chủ đề tư tưởng, lành mạnh
(PLVN) - Sự xâm nhập ồ ạt, khó kiểm soát của những luồng văn hóa ngoại lai diễn ra trên hầu hết các khía cạnh của đời sống văn hóa đã và đang dẫn đến nhiều nguy cơ đe dọa việc kế thừa, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc. Vì vậy, việc phát hành, phổ biến phim trong Quân đội có vai trò quan trọng nhằm định hướng tư tưởng cho cán bộ, chiến sĩ. Phóng viên Báo Pháp luật Việt Nam đã có cuộc trao đổi với Thiếu tướng Nguyễn Văn Tín - Phó Cục trưởng Cục Tuyên huấn, Tổng cục Chính trị xung quanh vấn đề này. 
Tiếp vụ đất 50 năm chưa được cấp “sổ đỏ” ở Bình Dương: Yêu cầu trước mắt công nhận phần diện tích nằm ngoài tranh chấp

Tiếp vụ đất 50 năm chưa được cấp “sổ đỏ” ở Bình Dương: Yêu cầu trước mắt công nhận phần diện tích nằm ngoài tranh chấp

(PLVN) - Để giải quyết những nhu cầu cấp bách trước mắt, bà Nguyễn Thị Phận (ngụ thị trấn Phước Vĩnh, huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương) và gia đình yêu cầu cấp “sổ đỏ” với phần đất khai hoang, sử dụng ổn định 50 năm và hiện không bị tranh chấp.

Tăng cường không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em

Tăng cường không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em
(PLVN) - Ngày 24/6, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam phối hợp với Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học quốc gia “Không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em - Khuyến nghị chính sách” nhằm cung cấp căn cứ khoa học và thực tiễn để đề xuất các giải pháp tăng cường hơn nữa không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em. 

Quân đội tham gia cứu hộ cứu nạn mưa lũ, cháy rừng

Quân đội tham gia cứu hộ cứu nạn mưa lũ, cháy rừng
(PLVN) - Cục Cứu hộ-Cứu nạn (Bộ Tổng tham mưu) cho biết, trong ba ngày (từ 21 đến 23/6), trên địa bàn các tỉnh, thành phố: Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Ngãi, Quảng Nam, Bình Dương, Thành phố Hồ Chí Minh, Tây Ninh và Cà Mau xảy ra 9 vụ thiên tai, hỏa hoạn, cháy rừng. Các đơn vị, địa phương đã huy động hơn 1.600 người và 76 phương tiện khắc phục hậu quả. 
Pháp luật phải kịp thời

Pháp luật phải kịp thời

(PLVN) - Cử tri Đồng Nai phàn nàn với Đại biểu Quốc hội, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, tại buổi gặp gỡ về việc xử lý tại chỗ vụ giang hồ bao vây xe công an là quá chậm, gây nên hình ảnh không tốt về trật tự công cộng. Ngay sau đó, vào trưa ngày 24/6, Công an địa phương đã thông báo việc khởi tố vụ án và 3 bị can thuộc giới giang hồ với tội danh Gây rối trật tự công cộng.

31.1°C

Hà Nội

SJC Hà Nội

Mua vào 36.520

Bán ra 36.520

VNIndex

3.41 0.37%