Thay đổi tư duy để phát triển công nghiệp hỗ trợ

Phát biểu khai mạc Hội nghị về các giải pháp thúc đẩy phát triển công nghiệp hỗ trợ (CNHT) Việt Nam, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng khẳng định, cần coi CNHT là ngành trọng yếu, cần thay đổi tư duy chính sách từ ưu đãi cho doanh nghiệp sang hỗ trợ, nâng cao năng lực doanh nghiệp.

Thay đổi tư duy để phát triển công nghiệp hỗ trợ Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng phát biểu tại Hội nghị. Ảnh: VGP/Quang Hiếu

Theo Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng, CNHT đóng vai trò rất quan trọng, tạo ra giá trị gia tăng cao, tạo nền tảng để thực hiện thành công quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, góp phần giúp nền kinh tế tăng trưởng bền vững, dài hạn, tránh bẫy thu nhập trung bình.

“Nói cách khác, CNHT được xem là nhân tố thúc đẩy hay ‘bánh đà’ của nền công nghiệp. Các nước có nền công nghiệp phát triển trong khu vực và trên thế giới đều rất quan tâm, chú trọng và đã có những cơ chế, chính sách đặc biệt nhằm phát triển CNHT từ rất sớm và thực tế là họ đã đạt được những thành tựu vượt bậc”, Phó Thủ tướng nói.

Sau 30 năm đổi mới, Việt Nam đã hình thành nhiều ngành sản xuất công nghiệp quan trọng, đưa đất nước tiến đến mục tiêu công nghiệp hóa-hiện đại hóa.

Nhận thức được tầm quan trọng của CNHT, Đảng, Nhà nước đã có nhiều chủ trương, chính sách phát triển kinh tế, doanh nghiệp. Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành nhiều văn bản quy phạm pháp luật, chỉ đạo điều hành nhằm thúc đẩy và phát triển CNHT.

Với sự nỗ lực của các doanh nghiệp, các chính sách ưu đãi, tạo điều kiện đối với CNHT bước đầu đã phát huy tác dụng, tạo tính lan tỏa, góp phần thúc đẩy phát triển ngành công nghiệp trong nước đạt được những kết quả quan trọng cho sự phát triển các ngành công nghiệp Việt Nam.

Đến nay, doanh nghiệp CNHT đã có bước phát triển cả về lượng và chất, giúp nâng cao khả năng cạnh tranh doanh nghiệp, sản phẩm, đẩy mạnh việc tiếp thu, chuyển giao công nghệ và thúc đẩy sự phát triển của các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong nước. Cả nước hiện có trên 3.000 doanh nghiệp đang hoạt động, chiếm 4,5% doanh nghiệp trong ngành chế biến, chế tạo; tạo việc làm cho hơn 550.000 lao động trực tiếp...

Năng lực sản xuất sản phẩm CNHT trong nước dần được cải thiện, tạo tính lan tỏa mạnh mẽ, giúp các doanh nghiệp trong nước tham gia sâu vào chuỗi cung ứng của các doanh nghiêp FDI và chuỗi giá trị toàn cầu của các tập đoàn đa quốc gia.

Thiếu doanh nghiệp đầu tàu dẫn dắt CNHT

Tuy nhiên, theo Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng, ngành CNHT của Việt Nam vẫn chưa phát triển như kỳ vọng, còn nhiều khó khăn, hạn chế cần khắc phục trong thời gian tới.

Cơ chế chính sách tuy đã được ưu tiên hoàn thiện, nhưng nhìn chung vẫn chậm so với thực tiễn, chưa tạo thuận lợi tối đa cho phát triển CNHT. Các chính sách chủ yếu liên quan đến việc ưu đãi các dự án sản xuất sản phẩm CNHT hơn là các chính sách hỗ trợ nâng cao năng lực của doanh nghiệp. Trong khi đó, các doanh nghiệp CNHT Việt Nam cần sự hỗ trợ của Nhà nước hơn là các ưu đãi, do không đủ năng lực sản xuất để hưởng các ưu đãi mà Nhà nước đưa ra. Quan điểm hỗ trợ, nâng cao năng lực cho doanh nghiệp CNHT mới chỉ được cụ thể hoá vào năm 2017 khi Chính phủ ban hành Chương trình phát triển CNHT giai đoạn đến năm 2025.

Quy mô và năng lực của các doanh nghiệp CNHT tuy đã được cải thiện nhưng còn nhiều hạn chế. Các sản phẩm CNHT trong nước chủ yếu vẫn là linh kiện và chi tiết đơn giản, với hàm lượng công nghệ trung bình và thấp, có giá trị nhỏ trong cơ cấu giá trị sản phẩm. Các sản phẩm CNHT có hàm lượng công nghệ cao vẫn chủ yếu do các doanh nghiệp FDI cung cấp.

“Đặc biệt, Việt Nam còn thiếu các doanh nghiệp đầu tàu, đủ khả năng dẫn dắt các lĩnh vực CNHT phát triển. Vai trò của các doanh nghiệp đầu tàu vô cùng quan trọng, để tạo ra thị trường, tạo ra cơ hội cho CNHT. Nếu doanh nghiệp đầu tàu không tha thiết phát triển CNHT trong nước, họ sẽ tìm những nhà cung ứng quốc tế giá rẻ hơn, trong khi chúng ta đi sau, thiếu năng lực, sẽ vô cùng khó khăn”, Phó Thủ tướng nói.

Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng cũng cho rằng, khâu đầu tư cho Nghiên cứu và Phát triển (R&D) của doanh nghiệp chưa được chú trọng.

“Đây là vấn đề của không chỉ doanh nghiệp trong nước, mà cả doanh nghiệp vốn đầu tư nước ngoài. Phần lớn doanh nghiệp để khâu nghiên cứu – phát triển ở nước ngoài, tại Việt Nam đầu tư rất ít, trong khi đó doanh nghiệp trong nước còn yếu, muốn làm cũng chưa được”, Phó Thủ tướng phát biểu.

Về thị trường, đa số doanh nghiệp vẫn chỉ mới nhìn vào thị trường CNHT trong nước, chưa nhìn đến thị trường toàn cầu. Trong lúc chúng ta đang hội nhập sâu rộng như hiện nay, thị trường toàn cầu mới là đích đến cần hướng tới. Các doanh nghiệp CNHT Việt Nam phải tham gia vào chuỗi sản xuất giá trị toàn cầu, đây là nhiệm vụ và cũng là giải pháp để có thể mở rộng phát triển.

Ảnh: VGP/Quang Hiếu

CNHT là nền tảng cho công nghiệp Việt Nam

Gợi ý một số nội dung chủ yếu để Hội nghị tập trung thảo luận, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng đã nêu ra nhiều câu hỏi cần tìm lời giải một cách thấu đáo.

Về đánh giá thực trạng ngành CNHT Việt Nam, cần nhận thức về CNHT như thế nào? CNHT Việt Nam đang ở đâu trên bản đồ thế giới? Chúng ta mạnh về cái gì, yếu về cái gì? Tại sao CNHT Việt Nam chưa phát triển như kỳ vọng? Do cơ chế chính sách hay công tác triển khai chưa tốt?

Về thể chế, cơ chế chính sách đối với phát triển CNHT, cần phân tích rõ để đánh giá những cơ chế, chính sách hiện có đã sát với tình hình thực tế hay chưa? Làm rõ nguyên nhân tại sao số lượng doanh nghiệp công nghiệp chế biến chế tạo và CNHT nước ta rất nhỏ; nhận diện những cơ chế, chính sách ở một số lĩnh vực đã gây cản trở cho sự phát triển của CNHT như thuế, tín dụng, đất đai, môi trường…

Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng cũng nêu một số định hướng chính sách để Hội nghị cùng thảo luận.

“Cần coi CNHT là ngành trọng yếu, là nền tảng cho ngành công nghiệp Việt Nam phát triển; cần thay đổi tư duy chính sách từ ưu đãi cho doanh nghiệp sang hỗ trợ, nâng cao năng lực doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp trong nước”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Cùng với đó, cần xác định được các lĩnh vực công nghiệp có tiềm năng, lợi thế, chỉ rõ các doanh nghiệp dẫn đầu trong từng lĩnh vực, từ đó có chính sách, giải pháp quyết liệt và nhất quán tập trung hỗ trợ có trọng tâm, trọng điểm, phát triển một số doanh nghiệp Việt Nam trở thành hạt nhân, tạo hiệu ứng lan tỏa và dẫn dắt các doanh nghiệp CNHT trong nước phát triển.

Phó Thủ tướng đề nghị các đại biểu Hội nghị chia sẻ kinh nghiệm thành công của các nước, đặc biệt là những nước đi trước, những nước có điều kiện tương tự, từ đó rút ra bài học kinh nghiệm cho Việt Nam.Trên cơ sở đó, đề xuất các giải pháp cụ thể mà Nhà nước, các doanh nghiệp, hiệp hội cần triển khai thực hiện để thúc đẩy phát triển CNHT Việt Nam thời gian tới.

Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng cho biết, ngay sau Hội nghị hôm nay, Chính phủ sẽ ban hành Nghị quyết về các giải pháp thúc đẩy phát triển CNHT.

Xuân Tuyến / VGP

Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Phát huy các thế mạnh của Bộ, ngành Tư pháp

Phát huy các thế mạnh của Bộ, ngành Tư pháp
(PLVN) - Chiều 22/1, Thứ trưởng Phan Chí Hiếu đã đến dự và chỉ đạo Hội nghị triển khai công tác năm 2019 của hai đơn vị là Vụ Các vấn đề chung về xây dựng pháp luật (XDPL) và Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL).

Huy động vốn trái phép, chủ nhiệm hợp tác xã lĩnh án tù

Huy động vốn trái phép, chủ nhiệm hợp tác xã lĩnh án tù
(PLVN) - Ngày 22/1, TAND tỉnh TT-Huế  mở phiên tòa xét xử sơ thẩm đối với bị cáo Lê Thị Hương (SN 1958, trú tại Lê Thánh Tôn, phường Thuận Thành, TP.Huế) Chủ nhiệm Hợp tác xã Thương mại dịch vụ Thuận Thành (gọi tắt là HTX Thuận Thành) và các đồng phạm về tội “Kinh doanh trái phép”.

Quảng Ninh: Bắt giữ 9X chở khoảng 4 tấn hàng lậu qua biên giới

Quảng Ninh: Bắt giữ 9X chở khoảng 4 tấn hàng lậu qua biên giới
(PLVN) - Ngày 22/1, tại khu vực sông biên giới Mốc 1365(2) + 200m thuộc thôn Lục Phủ, xã Bắc Sơn, TP.Móng Cái, Quảng Ninh. Tổ tuần tra kiểm soát trên sông của Đồn Biên phòng Bắc Sơn phát hiện  đò sắt mang biển kiểm soát QN-5820 đang vận chuyển khoảng 4 tấn hàng hóa các loại nhập lậu từ Trung Quốc về Việt Nam.

Phó Chủ tịch nước Đặng Thị Ngọc Thịnh thăm, làm việc và chúc Tết tại Quảng Trị

Phó Chủ tịch nước Đặng Thị Ngọc Thịnh thăm, làm việc và chúc Tết tại Quảng Trị
(PLVN) - Ngày 22/1, Đoàn công tác Trung ương do đồng chí Đặng Thị Ngọc Thịnh - UVTƯ Đảng, Phó Chủ tịch nước dẫn đầu đã đến thăm, làm việc và chúc Tết các cán bộ, đồng bào và chiến s tỉnh Quảng Trị nhân dịp Tết Nguyên đán Kỷ Hợi 2019 và tham dự chương trình “Xuân đoàn kết - Tết biên cương” tổ chức tại xã A Ngo, huyện Đakrông.

Máy bay chở tân binh đắt giá nhất của câu lạc bộ Anh mất tích

Máy bay chở tân binh đắt giá nhất của câu lạc bộ Anh mất tích
(PLVN) - Cardiff City hôm nay (22/1) xác nhận tiền đạo Emiliano Sala – người vừa được câu lạc bộ này chiêu mộ thành công với phí chuyển nhượng cao nhất lịch sử - là 1 trong 2 người có mặt trên chiếc máy bay Piper Malibu đã mất tích khi di chuyển từ Nante, Pháp sang Cardiff, Anh tối 21/1.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng: Tập trung xử lý, ngăn chặn có hiệu quả tình trạng “tham nhũng vặt“

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng: Tập trung xử lý, ngăn chặn có hiệu quả tình trạng “tham nhũng vặt“
(PLVN) -Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng đề nghị toàn ngành Nội chính chú trọng tham mưu, đề xuất với các cấp ủy địa phương lãnh đạo, chỉ đạo tạo sự chuyển biến rõ rệt hơn nữa trong công tác phát hiện, xử lý tham nhũng ở địa phương, cơ sở; tập trung xử lý, ngăn chặn có hiệu quả tình trạng vòi vĩnh, nhũng nhiễu, gợi ý, lót tay, gây phiền hà cho người dân và doanh nghiệp trong giải quyết công việc ("tham nhũng vặt"). 

Kiến Xương (Thái Bình): Chủ tịch xã can thiệp trái luật hoạt động của quỹ tín dụng?

Kiến Xương (Thái Bình): Chủ tịch xã can thiệp trái luật hoạt động của quỹ tín dụng?
(PLVN) - Mặc dù đã được các cơ quan chức năng có thẩm quyền trả lời và giải thích nhiều lần về quy trình cũng như các quy định của pháp luật liên quan đến vấn đê cho vay vốn và hoạt động của Quỹ tín dụng nhân dân (QTDND) nhưng Chủ tịch UBND xã Quang Minh (huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình) vẫn tiếp tục ban hành các văn bản, thông báo trái luật.

“Quân xanh quân đỏ” “dàn xếp” dự án chỉnh trang tuyến phố đường Quang Trung (Quảng Ninh) gần 70 tỷ đồng?

“Quân xanh quân đỏ” “dàn xếp” dự án chỉnh trang tuyến phố đường Quang Trung (Quảng Ninh) gần 70 tỷ đồng?
(PLVN) - Dự án chỉnh trang tuyến phố đường Quang Trung từ cầu Sông Sinh đến cầu Sông Uông tại phường Quang Trung, thành phố Uông Bí được đưa ra đấu thầu cho có? Những hồ sơ dự thầu của các đơn vị tham gia đấu thấu được lập cẩu thả, nộp cho đủ số lượng để rồi 01 liên danh nhà thầu trúng gói thầu có tổng mức đầu tư khoảng gần 70 tỷ đồng.

31.1°C

Hà Nội

SJC Hà Nội

Mua vào 36.520

Bán ra 36.520

VNIndex

3.41 0.37%