Liên kết vùng kinh tế trọng điểm: “Đục trần” hay sửa sang chính sách hiện có?

(PLO) - Kết quả liên kết các vùng kinh tế trọng điểm (KTTĐ) còn nhiều bất cập, chưa phát huy được lợi thế, tiềm năng của các địa phương trong vùng, vấn đề được ông Phan Đức Hiếu – Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế TƯ (CIEM), đặt ra là cần kiến nghị các cơ chế “đục trần” hay với sửa đổi, bổ sung những quy định hiện hành?
Liên kết vùng kinh tế trọng điểm: “Đục trần” hay sửa sang chính sách hiện có? Vẫn chưa phát huy được thế mạnh của các địa phương trong liên kết vùng (Ảnh minh họa)

Theo Báo cáo “Cơ chế phối hợp phát triển các vùng KTTĐ ở Việt Nam”, do CIEM phối hợp Chương trình Australia hỗ trợ cải cách kinh tế Việt Nam (Aus4Reform) phối hợp triển khai, Việt Nam hiện có ra 4 vùng KTTĐ là Vùng KTTĐ Bắc Bộ, KTTĐ miền Trung, KTTĐ phía Nam và KTTĐ Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).

Cả 4 vùng KTTĐ này gồm 24 tỉnh thành  với diện tích 90 nghìn km2, chiếm 27% dân số cả nước và trên 50% dân số  nhưng thành tựu tăng trưởng kinh tế không đồng đều và vô cùng bất tương xứng.  Số liệu năm 2015 cho thấy, tổng đóng góp vào xuất khẩu của cả 4 vùng chỉ đạt 80,6%, trong đó vùng KTTĐ Bắc Bộ và KTTĐ phía Nam đã chiếm tới 78,1%, 2 vùng còn lại chỉ chiếm 2,5%.

Số liệu của nhóm nghiên cứu cũng chỉ ra các vùng KTTĐ phát triển kinh tế - xã hội vô cùng kém và hầu hết các chỉ tiêu đều chưa đạt. Ví dụ  như chỉ tiêu GDP, cơ cấu kinh tế, đô thị hóa, tỉ lệ hộ nghèo…, tất cả gần như đều không đạt chỉ có Vùng KTTĐ Bắc Bộ đạt chỉ tiêu ở 2 lĩnh vực GDP và đô thị hóa.

Nguyên nhân được chỉ ra do trình độ phát triển kinh tế ở địa phương còn kém, cơ chế chính sách cho vùng KTTĐ chưa hoàn thiện và không thực quyền, nhận thức về lợi ích của các chủ thể liên quan chưa đầy đủ, đặc biệt là thiếu cơ chế phối hợp…

Trước thực trạng đó, CIEM được giao nhiệm vụ xây dựng dự thảo nghị định về phát triển kinh tế vùng/nghị định về cơ chế phối hợp liên kết các vùng KTTĐ. 

“Bài toán của chúng ta là không sửa Hiến pháp mà với thẩm quyền của Chính phủ, muốn hành động ngay thì Chính phủ nên làm gì?”- Phó Viện trưởng CIEM Phan Đức Hiếu đưa ra đề bài với các chuyên gia. Theo ông Trần Trung Hiếu – Phó trưởng ban Thể chế kinh tế (CIEM), vấn đề hiện nay là việc chia cắt không gian vùng quá nhỏ với 63 tỉnh, thành trên cả nước khiến cơ chế phối hợp giữa các vùng rất khó khăn, manh mún và “không ai bảo được ai”. Đó là lý do cần phải xây dựng cơ chế phối hợp.

Nguyên Viện trưởng CIEM, ông Lê Xuân Bá cho rằng ngoài Hà Nội và TP HCM có đặc thù riêng, còn các địa phương khác, chức năng nhiệm vụ theo pháp luật là như nhau. Chuyên gia này đề nghị cần làm rõ khái niệm “phối hợp” và “liên kết”. Theo ông, việc phối hợp giữa chính quyền các địa phương với các vùng là việc khác, còn nếu phối hợp cả chính quyền với doanh nghiệp lại là câu chuyện khác. Rồi các viện, các trưởng … “Chắc chắn một cơ chế phối hợp giữa các chính quyền với vùng khác rất nhiều so với cơ chế phối hợp chính quyền với các doanh nghiệp. Thực chất mà nói là DN theo cơ chế thị trường, Nhà nước có hướng dẫn đúng thì tôi nghe, tôi theo, còn không  cũng chẳng thể làm gì được tôi cả…”- ông Bá nói

Cũng theo ông Bá, cơ chế phối hợp giữa địa phương với vùng  cũng phải có 2 loại: Bắt buộc và tự nguyện.Và quan trọng nhất là phải tìm được nguyên nhân gốc rễ làm cho  việc phối hợp hoặc là liên kết chưa tốt.

Ông Bùi Quang Tuấn  - Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam cho rằng gốc rễ của vấn đề chính là lợi ích: “Vì không rõ cơ sở lợi ích nên chẳng địa phương nào tích cực tham gia. Trong liên kết vùng hiện nay chưa xây dựng được chuyên môn hóa, dẫn tới sự cạnh tranh lẫn nhau, không xây dựng được xúc tiến thương mại cho vùng mà chỉ manh mún, mạnh tỉnh nào tỉnh nấy làm…”- ông Tuấn phát biểu. Ngoài ra, việc thiếu chế tài và không đảm bảo nguồn kinh phí để hoạt động cho Ban chỉ đạo kinh tế vùng, không có thực quyền cả về quyền hành chính và quyền phân bổ nguồn lực cũng là nguyên nhân khiến cho liến kết KTTĐ vẫn còn nhiều hạn chế…

Hiện Thủ tướng Chính phủ đã ban hành rất nhiều quyết định về liên kết vùng. Gần đây, Luật Quy hoạch đã được Quốc hội khóa XIV, Kỳ họp thứ 4 thông qua và có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2019 quy định, quy hoạch vùng sẽ được lập để phù hợp với quy định của Luật Quy hoạch. Về thí điểm liên kết vùng, ngoài các quyết định của Thủ tướng Chính phủ, mới đây, Chính phủ ban hành Nghị quyết 120/NQ-CP (ngày 17/11/2017) về phát triển bền vững ĐBSCL thích ứng với biến đổi khí hậu…

“Rất nhiều văn bản pháp lý quy định về liên kết vùng nhưng vì sao việc liên kết chưa tốt?”- nguyên Viện trưởng CIEM, ông Lê Xuân Bá đặt vấn đề. Theo các chuyên gia, vấn đề liên kết vùng với cơ sở pháp lý hiện nay chưa có kết quả vì cần được điều chỉnh ở văn bản cấp cao hơn, thậm chí phải “đụng chạm đến Hiến pháp mới có thể giải quyết được bài toán này một cách cơ bản!” - ông Bùi Quang Tuấn,  nhận định.

Thanh Lan

Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Mỹ - Trung duy trì thương thảo về thương mại trước thượng đỉnh G20

Mỹ - Trung duy trì thương thảo về thương mại trước thượng đỉnh G20

(PLVN) - Thứ trưởng Bộ thương mại Trung Quốc Wang Shouwen ngày 24/6 cho biết, các nhà đàm phán thương mại của nước này và Mỹ vẫn đang duy trì liên lạc để bàn về những cách thức nhằm giải quyết tranh cãi giữa 2 nước trước cuộc gặp dự kiến giữa các nguyên thủ quốc gia tại Hội nghị thượng đỉnh G-20 diễn ra ở Nhật Bản vào cuối tuần này.

Đọc thêm

Quật ngã kẻ cướp xe ôm, đưa nạn nhân đi cấp cứu trong đêm

Quật ngã kẻ cướp xe ôm, đưa nạn nhân đi cấp cứu trong đêm
Người lái xe ôm chủ động cho xe máy đâm vào gốc cây ven đường làm xe đổ, đồng thời vùng vẫy để thoát sự khống chế và tri hô. Tùng ngồi sau bị ngã song vẫn cố cầm dao cứa vào cổ nạn nhân với ý đồ cướp xe máy đến cùng. Khi thấy bóng công an, Tùng vùng chạy, được khoảng 10m thì bị quật ngã, bắt giữ...

Cảnh báo bệnh sởi người lớn diễn biến phức tạp

Cảnh báo bệnh sởi người lớn diễn biến phức tạp
Thông tin từ bệnh viện Bạch Mai, trạng bệnh sởi người lớn có chiều hướng gia tăng và diễn biến phức tạp. Chuyên gia cảnh cáo, bất kỳ người lớn nào chưa từng mắc sởi hay chưa tiêm phòng cần bổ sung mũi tiêm này càng sớm càng tốt...

Chọn ô tô Nhật hay Hàn?

Chọn ô tô Nhật hay Hàn?
(PLVN) - Nếu bạn lăn tăn giữa xe hơi Hàn Quốc hay xe của Nhật bản, thì hãy tìm hiểu về những yếu tố sau đây để đưa ra quyết định cho mình.

Bộ Công an 'vào cuộc' xác minh thông tin về Asanzo

Bộ Công an 'vào cuộc' xác minh thông tin về Asanzo
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc giao Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Công an, Bộ Công Thương và các cơ quan liên quan khẩn trương kiểm tra, xác minh thông tin báo chí phản ánh vụ việc Công ty cổ phần Điện tử Asanzo nhập khẩu sản phẩm sản xuất tại nước khác gắn nhãn xuất xứ Việt Nam.
Khát vọng nâng tầm 'Cua biển Năm Căn'

Khát vọng nâng tầm 'Cua biển Năm Căn'

(PLVN) - Trên dải đất hình chữ S, có biết bao loài hải sản tươi ngon. Khi thưởng thức, thực khách sẽ không quên được mùi vị đặc trưng vốn có của nó. Trong số đó, có thể kể đến “Cua biển Năm Căn” (Cà Mau) - một thương hiệu đã được Hợp tác xã Cua biển Năm Căn xây dựng khá thành công.

Cách nhận biết xe tua ngược đồng hồ công tơ mét

Cách nhận biết xe  tua ngược đồng hồ công tơ mét
(PLVN) - Với đa số người mua xe ô tô, một chiếc xe được sử dụng nhiều hay ít sẽ dựa vào số km lớn hay nhỏ. Lợi dụng quan niệm đó, một bộ phận người bán đã cố tình tua ngược công - tơ - mét của xe để đánh lừa người mua. Mục đích là để tăng giá bán xe.

Người đắm say với thư họa danh nhân

Người đắm say với thư họa danh nhân
(PLVN) - Được sống hòa mình với môn nghệ thuật yêu thích là hạnh phúc của lão họa sĩ Lê Vũ – “ông chủ” phòng tranh số 43 Tôn Thất Tùng, TP Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa. Lão họa sĩ cả đời khổ vì nghệ thuật, có lúc thấy mình bị nghệ thuật hành nhưng ông luôn biết cách dung hòa trong cuộc đời đầy biến cố.

Vedan Việt Nam vinh dự nhận Giải Vàng Chất lượng Quốc gia năm 2018

Vedan Việt Nam vinh dự nhận Giải Vàng Chất lượng Quốc gia năm 2018
(PLVN) - Ngày 23/6/2019 tại Hà Nội, Công ty CP Hữu hạn Vedan Việt Nam (Vedan Việt Nam) đã vinh dự đón nhận Giải Vàng Chất lượng Quốc gia năm 2018 do Thủ tướng Chính phủ trao tặng cho các doanh nghiệp - tổ chức có thành tích xuất sắc trong sản xuất, kinh doanh và nâng cao chất lượng sản phẩm. 

Mỹ - Trung duy trì thương thảo về thương mại trước thượng đỉnh G20

Mỹ - Trung duy trì thương thảo về thương mại trước thượng đỉnh G20
(PLVN) - Thứ trưởng Bộ thương mại Trung Quốc Wang Shouwen ngày 24/6 cho biết, các nhà đàm phán thương mại của nước này và Mỹ vẫn đang duy trì liên lạc để bàn về những cách thức nhằm giải quyết tranh cãi giữa 2 nước trước cuộc gặp dự kiến giữa các nguyên thủ quốc gia tại Hội nghị thượng đỉnh G-20 diễn ra ở Nhật Bản vào cuối tuần này.

3 người mất tích do mưa lũ tại Lai Châu, Lào Cai

3 người mất tích do mưa lũ tại Lai Châu, Lào Cai
(PLVN) -Mưa lớn kèm theo sạt lở đất đã gây thiệt hại nghiêm trọng tại tỉnh Lai Châu và Lào Cai khiến 3 người mất tích. Trong khi đó tại Hà Giang, mưa to kèm giông lốc đã khiến 1 người chết, 3 người bị thương.

“Săn” BĐS nghỉ dưỡng – bài toán kinh tế của nhà đầu tư

“Săn” BĐS nghỉ dưỡng – bài toán kinh tế của nhà đầu tư
Bất động sản nghỉ dưỡng Việt Nam hiện đang phát triển nhanh so với các nước trong khu vực. Giữa bối cảnh nhiều chủ đầu tư cũ - mới gia nhập thị trường đã tạo nên sự cạnh tranh khốc liệt. “Săn” dự án như thế nào cho hiệu quả là bài toán khó khăn đối với các nhà đầu tư.

Ngập tràn ưu đãi từ thẻ TDQT VietinBank Diners Club

Ngập tràn ưu đãi từ thẻ TDQT VietinBank Diners Club
(PLVN) - Nhằm gia tăng tiện tích và mang đến nhiều trải nghiệm đặc quyền cho khách hàng doanh nghiệp (KHDN), từ ngày 22/4/2019 VietinBank chính thức phát hành độc quyền thẻ tín dụng quốc tế (TDQT) DN VietinBank Diners Club tại Việt Nam. Đây sẽ là một chiếc thẻ TDQT “quyền lực”, là một giải pháp tài chính hoàn hảo dành riêng cho KHDN.

31.1°C

Hà Nội

SJC Hà Nội

Mua vào 36.520

Bán ra 36.520

VNIndex

3.41 0.37%